10 Temmuz Cuma günü açıklanacak 2026 LGS sonuçları için geri sayım sürerken, 1 milyondan fazla 8. sınıf öğrencisi ve ailesi gözünü sonuç ekranına dikmiş durumda. Ama herkesin konuştuğu "puan kaç, yüzdelik dilim ne" sorularının gölgesinde kalan bir detay var ki, aslında bu yılki LGS sürecini öncekilerden tamamen farklı kılacak: yapay zekâ destekli tercih sistemi.
Bakan Tekin'in "arada" verdiği haber aslında dev bir yenilik
Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin, LGS sınavının ardından yaptığı bir açıklamada, sonuçlarla birlikte kamuoyuna bu yıl "yeni bir uygulama" başlatacaklarını duyurdu. Öğrenciler sonuçlarını öğrendikten sonra, elektronik ortamda kendilerine destek olacak bir yapay zekâ sistemiyle karşılaşacak. Bu sistem, öğrencinin Türkiye'nin neresinde olursa olsun tercih etmek istediği okul türüne göre, tüm okulları fiziki imkanlarıyla birlikte önlerine sunacak.
Yani bu yıl LGS tercih sürecinde öğrenciler yalnızca bir kontenjan tablosuna bakıp elle tercih yapmayacak; sistem, öğrencinin puanına, yüzdelik dilimine ve tercih ettiği okul türüne göre uygun okulları otomatik olarak listeleyip önerecek. Bakanlık bu sistemi kamuoyunda "terkip robotu" olarak tanımlıyor.
Peki bu neden bu kadar önemli?
Şu ana kadarki LGS tercih süreçlerinde en büyük sıkıntı, kontenjan tablolarının kalabalıklığı ve okulların fiziki durumu (laboratuvar, spor salonu, ulaşım imkanı gibi) hakkında yeterli bilgiye ulaşmanın zorluğuydu. Aileler genellikle rehber öğretmenlere, özel danışmanlık şirketlerine ya da internetteki dağınık bilgilere güvenmek zorunda kalıyordu.
Yeni sistemin, merkezi sınavla öğrenci alan liselerin yanı sıra sınavsız yerleştirme kapsamındaki okulları da tek ekranda birleştirmesi bekleniyor. Bu, özellikle büyükşehirlerin dışında yaşayan ve okullar hakkında sınırlı bilgiye sahip aileler için ciddi bir kolaylık anlamına gelebilir.
Sistem tam olarak ne zaman devreye girecek?
Yapay zekâ destekli tercih sisteminin, LGS sonuçlarının açıklanacağı 10 Temmuz itibarıyla erişime açılması planlanıyor. Lise tercih başvurularının 13-24 Temmuz tarihleri arasında yapılacağı düşünüldüğünde, öğrenciler ve aileler bu sistemi kullanmak için yaklaşık üç günlük bir hazırlık penceresine sahip olacak.
Eksik bilgiler de var
Bakanlık şu ana kadar sistemin tam olarak hangi kriterleri (mesafe, başarı sıralaması, okul türü tercihi gibi) ne ağırlıkla değerlendireceğini, önerilerin bağlayıcı olup olmayacağını ya da öğrencinin sistemin önerisini reddedip kendi tercihini yapıp yapamayacağını net biçimde açıklamadı. Bu belirsizlikler, sistemin nasıl çalışacağını sonuçların açıklandığı gün daha net şekilde ortaya koyacak.
Uzmanlar, yeni sistemin faydalı olmakla birlikte, ailelerin yine de okulun fiziki koşullarını, ulaşım mesafesini ve çocuğun kişisel hedeflerini kendi başlarına da değerlendirmelerini, tercihi tamamen otomatik sisteme bırakmamalarını öneriyor.
Bu haber genel bilgilendirme amaçlıdır. LGS tercih sürecine dair kesin ve güncel bilgiler için MEB'in resmi web sitesini ve tercih kılavuzunu takip etmeniz önerilir.
