Can kaybı 682’ye yükseldi

İlk açıklamalarda Nepal’de en az 626 kişinin hayatını kaybettiği bildirilmişti. Ancak arama çalışmalarının ilerlemesiyle bilanço daha da ağırlaştı. Son verilere göre Nepal’de 675, Tibet’te ise 7 kişinin yaşamını yitirmesiyle toplam can kaybı 682’ye yükseldi. Hindistan’da da sel sularının sürüklediği düşünülen bazı cesetlerin bulunduğu bildirildi.

Bölgede yaklaşık 3 bin kişi hâlâ kayıp. Kayıplar arasında yüzlerce yabancı turist, hacı ve hidroelektrik santrallerinde çalışan işçiler de bulunuyor. Felaketin etkilediği bölgelerde yolların ve köprülerin yıkılması arama kurtarma ekiplerinin çalışmalarını güçleştiriyor.

Cesetlerin hızla bozulması büyük sorun oldu

Felaketin ardından karşılaşılan en büyük sorunlardan biri de hayatını kaybedenlerin kimliklerinin belirlenmesi oldu. Nepal Dışişleri Bakanı Shisir Khanal, sıcaklık nedeniyle çıkarılan cesetlerin hızla bozulma riski taşıdığını belirtti. Morgların kapasitesinin yetersiz kalması üzerine bazı bölgelerde geçici cenaze saklama alanları oluşturulmaya başlandı.

Bazı cenazelerin sel sularıyla yüzlerce kilometre sürüklendiği ve Nepal sınırını aşarak Hindistan tarafına ulaştığı belirtiliyor. Yetkililer, kimlik tespiti çalışmalarında DNA ve diğer adli yöntemlerden yararlanılması için uluslararası teknik destek talep ediyor.

Arama kurtarma çalışmalarını kötü hava vurdu

Nepal hükümeti, yağış ve yoğun sis nedeniyle bazı bölgelerde arama kurtarma faaliyetlerinin geçici olarak durdurulmak zorunda kaldığını açıkladı. Dağlık arazi, yıkılan yollar ve yükselen nehir seviyeleri de ekiplerin afet bölgelerine ulaşmasını zorlaştırıyor.

Öte yandan Rasuwa bölgesindeki bir hidroelektrik tünelinde 100’den fazla kişinin mahsur kaldığına ilişkin bilgiler bulunuyor. Ekipler hem kayıplara ulaşmaya hem de hâlâ hayatta olabilecek kişileri kurtarmaya çalışıyor.

Nepal’in yeniden inşası milyarlarca dolara mal olabilir

Felaket yalnızca can kayıplarına değil, ülke altyapısında da büyük yıkıma neden oldu. Yollar, köprüler, enerji santralleri ve yerleşim alanları sel sularıyla kullanılamaz hale geldi.

Nepal Maliye Bakanı Swarnim Wagle, yeniden inşa maliyetinin 4 ila 5 milyar dolar arasında olabileceğini açıkladı. Bu rakam Nepal ekonomisinin yaklaşık yüzde 10’una karşılık geliyor. Özellikle hidroelektrik tesislerindeki hasarın ülkenin enerji üretimini ciddi biçimde etkileyebileceği belirtiliyor.

Yetkililer ayrıca buzulun yakınında oluşan yeni gölleri de yakından takip ediyor. Çinli yetkililere göre bölgede oluşan göllerden birindeki su seviyesi düşmeye başladı ancak yeni sel ve heyelan tehlikesi tamamen ortadan kalkmış değil.

Pakistan yönetimi, İran ile yürütülen temaslarda çatışmanın sona erdirilmesine yönelik “önemli ilerleme” sağlandığını açıkladı. Diplomatik cepheden gelen bu mesajın ardından petrol fiyatlarında sert düşüş yaşandı.

Tahran’daki görüşmeden “önemli ilerleme” mesajı

Pakistan İçişleri Bakanı Mohsin Naqvi, Tahran ziyaretinin ardından yaptığı açıklamada İranlı yetkililerle yürütülen görüşmelerin son derece yapıcı geçtiğini söyledi.

Görüşmelerde özellikle üç kritik başlık üzerinde duruldu:

• Bölgedeki çatışmanın daha fazla tırmanmasının önlenmesi
• Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması
• Savaşın ve karşılıklı saldırıların mümkün olan en kısa sürede sona erdirilmesi

Pakistan heyetinde Genelkurmay Başkanı Asim Munir de yer aldı. Heyet, İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan ve diğer üst düzey yetkililerle temaslarda bulundu. Naqvi, görüşmelerin ardından taraflar arasında önemli ilerleme kaydedildiğini açıkladı.

Petrol fiyatları bir anda yön değiştirdi

Diplomatik gelişmenin piyasalara yansıması sert oldu.

Reuters’ın 25 Ağustos verilerine göre Brent petrol yüzde 3’ün üzerinde değer kaybederek 89,21 dolara, ABD tipi Batı Teksas petrolü ise 82,17 dolara kadar geriledi. Böylece petrol fiyatları 17 Ağustos’tan bu yana en düşük seviyelerine indi.

Günün erken saatlerinde Brent petrol 92 dolar civarında işlem görüyordu. Tahran’dan gelen diplomasi mesajları ve ABD’nin İran politikasında şimdilik doğrudan askeri adım yerine ekonomik yaptırımları öne çıkarması fiyatların aşağı yönlü hareketini hızlandırdı.

Piyasa neden rahatladı?

Petrol piyasasında asıl korku, İran ile ABD arasındaki gerilimin yeniden geniş çaplı bir askeri çatışmaya dönüşmesi ve Hürmüz Boğazı’ndaki petrol geçişlerinin daha da azalmasıydı.

ABD yönetimi İran’a yönelik yeni ekonomik yaptırımlar açıklarken, piyasalarda Washington’ın doğrudan askeri müdahale yerine ekonomik baskıyı ön plana çıkarması daha düşük arz riski olarak değerlendirildi.

Bunun üzerine Tahran’daki görüşmelerden gelen olumlu diplomasi mesajı, yatırımcıların petrol arzında ani ve büyük çaplı kesinti ihtimalini daha düşük fiyatlamasına yol açtı.

Hürmüz Boğazı için kritik görüşme

Petrol fiyatları açısından görüşmelerin en önemli başlıklarından biri Hürmüz Boğazı oldu.

Dünya petrol ticaretinin en kritik geçiş güzergâhları arasında bulunan boğazdaki trafik, İran krizinin başlamasından bu yana ciddi şekilde etkilenmiş durumda.

Pakistan ordusunun açıklamasına göre Tahran temaslarında Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılmasına yönelik seçenekler de görüşüldü.

Boğazdaki geçişlerin normale dönmesi halinde küresel petrol arzındaki en büyük risklerden birinin önemli ölçüde azalabileceği değerlendiriliyor.

İran daha önce petrol ihracatını durdurmakla tehdit etmişti

Son gelişmenin önemini artıran nokta ise İran’ın kısa süre önce yaptığı açıklamalardı.

Tahran yönetimi, ekonomik baskının devam etmesi halinde Körfez’den gerçekleştirilen petrol ihracatının tamamen durdurulabileceği mesajını vermişti. Bu açıklamalar Brent petrol üzerinde ciddi bir risk primi oluşturmuştu.

ABD ise İran’a yönelik yeni yaptırım paketinde 60’tan fazla kişi, kuruluş ve gemiyi hedef aldı. Ancak İran petrolünün önemli alıcılarına karşı en sert yaptırımların devreye sokulmaması da piyasalarda beklenenden daha ılımlı karşılandı.

Petrol için tehlike tamamen geçti mi?

Henüz değil.

Diplomatik görüşmelerden olumlu mesajlar gelmesine rağmen bölgede güvenlik riski devam ediyor. Umman açıklarında bir petrol tankerinin kimliği belirlenemeyen bir cisim tarafından vurularak hareket edemez hale gelmesi piyasaların yakından takip ettiği son gelişmeler arasında.

Ayrıca İran ile ABD arasında kalıcı bir anlaşma henüz sağlanmış değil. Bu nedenle petrol fiyatlarında sert düşüş yaşansa da yeni bir askeri veya siyasi gerilim fiyatları kısa sürede yeniden yukarı çevirebilir.

Benzin ve motorin fiyatları düşer mi?

Brent petroldeki düşüş Türkiye’deki akaryakıt fiyatları açısından da önem taşıyor. Ancak petroldeki tek günlük gerilemenin pompaya anında indirim olarak yansıması beklenmiyor.

Türkiye’de benzin ve motorin fiyatlarının hesaplanmasında Brent petrolün yanı sıra uluslararası ürün fiyatları, dolar/TL kuru, vergiler ve rafineri fiyatlamaları da belirleyici oluyor.

Bu nedenle Brent petrolün 90 doların altında kalıcı olması ve düşüş eğiliminin devam etmesi halinde önümüzdeki dönemde akaryakıt fiyatları üzerinde aşağı yönlü baskı oluşabilir.

Gözler artık İran-ABD hattında

25 Ağustos itibarıyla enerji piyasalarının verdiği ilk tepki oldukça net: Diplomasi ihtimali güçlendikçe petrol fiyatları geriliyor.

Tahran’daki görüşmelerde Hürmüz Boğazı ve çatışmanın sona erdirilmesine yönelik ilerleme sağlandığı açıklaması, bir süredir savaş ve arz kesintisi ihtimalini fiyatlayan piyasaları rahatlattı.

Ancak petrol fiyatlarının bundan sonraki yönünü İran-ABD ilişkileri, Hürmüz Boğazı’ndan tanker geçişleri ve yeni yaptırımların kapsamı belirleyecek.

Boks dünyası Güney Afrika’dan gelen ölüm haberiyle sarsıldı. İki farklı sıklette dünya şampiyonluğu yaşayan Zolani “Last Born” Tete, 21 Ağustos 2026 Cuma akşamı Eastern Cape bölgesindeki Mdantsane’de bulunan evinin önünde silahlı saldırıya uğradı.

Güney Afrika polisinin ilk açıklamalarına göre Tete otomobiliyle evine geldi ve bahçe kapısının açılmasını beklemeye başladı. Bu sırada yüzlerini kar maskesiyle gizleyen iki silahlı saldırgan araçtan inerek ateş açtı. 38 yaşındaki eski dünya şampiyonu olay yerinde yaşamını yitirdi.

Kapının açılmasını beklerken kurşun yağmuruna tutuldu

Saldırının yaklaşık 18.30 sıralarında gerçekleştiği bildirildi.

Yerel Daily Dispatch'in aktardığı ilk bilgilere göre Tete, saldırganlardan kaçmaya çalışırken aracını evinin bahçesine doğru sürdü ancak aldığı kurşun yaraları nedeniyle kurtarılamadı. Polis olayla ilgili cinayet soruşturması başlattı.

Tete'nin yanında bulunan 27 yaşındaki kadın yolcu da birden fazla kurşunla yaralandı. Kadın hastaneye kaldırılırken sağlık durumuyla ilgili ayrıntılı yeni bir açıklama yapılmadı.

Saldırganlar kaçtı, cinayetin nedeni bilinmiyor

İlk belirlemelere göre saldırıyı gerçekleştiren iki kişinin kimliği henüz tespit edilemedi.

Polis, saldırının nedenine ilişkin şu aşamada kesin bir bilgi bulunmadığını belirtirken olayla bağlantılı henüz herhangi bir yakalama açıklanmadı. Güney Afrika makamları soruşturmanın sürdüğünü ve görgü tanıklarından yardım beklendiğini duyurdu.

Güney Afrika Spor, Sanat ve Kültür Bakanı Gayton McKenzie de Tete'nin ölümünü doğrulayarak ailesine ve Mdantsane halkına başsağlığı diledi. McKenzie, saldırganların yakalanması için kamuoyundan güvenlik güçlerine yardımcı olmalarını istedi.

İki farklı sıklette dünya şampiyonu olmuştu

Zolani Tete, Güney Afrika boks tarihinin uluslararası arenadaki önemli isimlerinden biriydi.

Tete, 2014 yılında IBF süper sinek sıklet dünya şampiyonluğunu kazandı. Daha sonra sıklet yükselten Güney Afrikalı boksör, WBO horoz sıklet dünya şampiyonluğuna da ulaşarak iki farklı kategoride dünya şampiyonu oldu.

Uzun kolları, ters gardı ve güçlü sağ kroşesiyle tanınan Tete, dünya çapında asıl büyük ününü ise 2017 yılında yaptığı inanılmaz nakavtla kazandı.

Sadece 11 saniyede nakavt etti, Guinness'e girdi

Tete'nin kariyerindeki unutulmaz an 18 Kasım 2017'de Belfast'ta yaşandı.

WBO horoz sıklet dünya şampiyonluk maçında vatandaşı Siboniso Gonya ile karşılaşan Tete, rakibini ilk yumruğuyla yere serdi.

İlk gongdan yalnızca 6 saniye sonra gelen sağ kroşenin ardından hakem karşılaşmayı 11. saniyede bitirdi.

Guinness Dünya Rekorları, bu mücadeleyi bir şampiyonluk maçındaki en hızlı nakavt olarak kayıtlara geçirdi.

Dünya Boks Organizasyonu da o dönemde Tete'nin 11 saniyelik zaferinin dünya şampiyonluk maçları tarihindeki en hızlı bitiş olduğunu duyurmuştu.

Ringlere dönmeye hazırlanıyordu

Tete'nin ölümünü daha trajik hale getiren ayrıntılardan biri de yeniden ringlere dönmeye hazırlanmasıydı.

Sky Sports'un aktardığına göre daha önce aldığı doping cezasının süresi kısa süre önce sona ermişti ve 38 yaşındaki eski şampiyon profesyonel boksa geri dönmeyi planlıyordu.

Güney Afrika'daki yerel kaynaklar Tete'nin 29 Kasım'da yeniden ringe çıkmasının planlandığını bildirdi. Ancak kariyerine dönüş hazırlıkları yapan eski dünya şampiyonunun hayatı evinin önündeki silahlı saldırıyla sona erdi.

Boks dünyası yasa boğuldu

Tete'nin öldürülmesinin ardından Güney Afrika'dan ve uluslararası boks dünyasından çok sayıda taziye mesajı yayımlandı.

Dünya şampiyonlukları ve 11 saniyelik tarihi nakavtıyla hafızalara kazınan Zolani Tete, 38 yaşında hayatını kaybetti.

Polisin şimdi yanıtını aradığı en önemli sorular ise saldırının neden gerçekleştirildiği, emri kimin verdiği ve maskeli iki saldırganın kim olduğu.

Olay: Silahlı saldırı
Tarih: 21 Ağustos 2026
Yer: Mdantsane, Eastern Cape, Güney Afrika
Hayatını kaybeden: Zolani Tete, 38
Yaralı: 27 yaşında bir kadın
Şüpheliler: Maskeli iki silahlı saldırgan
Son durum: Cinayet soruşturması sürüyor.

Okula kılıçla girdi

Polise ihbar yerel saatle 14.06’da ulaştı. İsveç polisi, ilk çağrının okulda “devam eden ölümcül şiddet” olayı şeklinde değerlendirildiğini ve bölgeye çok sayıda ekip gönderildiğini açıkladı.

Olay yerine ambulansların yanı sıra özel polis birlikleri ve polis helikopteri de sevk edildi. Saldırı nedeniyle çevredeki bazı okullar ve tesisler güvenlik amacıyla geçici olarak kapatıldı.

1 kişi hayatını kaybetti

İlk bilgilerde yalnızca çok sayıda yaralı olduğu açıklanmıştı. Ancak ilerleyen saatlerde bilanço ağırlaştı.

Polisin verdiği son bilgilere göre bir kişi hayatını kaybetti. İki genç ağır yaralanırken üçüncü yaralının daha hafif şekilde yaralandığı bildirildi. Reuters ve Associated Press de ölüm haberini doğruladı.

Saldırgan polis tarafından vuruldu

Saldırıyı gerçekleştirdiğinden şüphelenilen kişinin 18 yaşında bir erkek olduğu açıklandı. Polis müdahale sırasında şüpheliye ateş açtı. Yaralanan saldırgan daha sonra gözaltına alındı.

Yetkililerin ilk değerlendirmesine göre saldırganın tek başına hareket ettiği düşünülüyor. Olayın nedeni ise henüz açıklanmış değil.

Şüphelinin eski öğrenci olduğu iddiası

İsveç devlet televizyonu SVT'nin edindiği bilgilere göre 18 yaşındaki şüpheli daha önce Brinell Lisesi’nde eğitim görmüş eski bir öğrenci. SVT ayrıca şüphelinin geçmişte bir saldırı suçundan hüküm giydiğini bildirdi. Bu ayrıntılar polisin soruşturması kapsamında inceleniyor.

Okulda yüzlerce öğrenci vardı

Associated Press'in aktardığına göre saldırı sırasında okulda yaklaşık 400 ila 500 öğrenci bulunuyordu. Saldırının başlamasıyla öğrenciler güvenli alanlara yönlendirilirken çevrede geniş güvenlik önlemleri alındı.

Fagersta Belediyesi de saldırıdan etkilenen öğrenciler, aileler ve okul çalışanları için kriz destek merkezi oluşturdu. Polis olay yerindeki incelemelerini sürdürürken saldırının nedeni ve şüphelinin bağlantıları araştırılıyor.

Fransa, yıllardır uygulanan “aranmak istemiyorum” modelini bırakıyor. Yeni sistemde sorumluluk artık tüketicide değil, aramayı yapan şirkette olacak.

Yani vatandaşın özel olarak bir listeye kaydolup “beni aramayın” demesine gerek kalmayacak. Şirket, telefonu çevirmeden önce tüketicinin açık şekilde “Beni ticari amaçla arayabilirsiniz” onayını almak zorunda olacak.

Tarih belli oldu: 11 Ağustos'ta başlıyor

Yeni uygulama 11 Ağustos 2026 tarihinde yürürlüğe girecek.

Fransa'nın resmi mevzuatında yayımlanan düzenlemeye göre tüketicinin önceden onay vermediği kişilere doğrudan veya başka bir şirket aracılığıyla ticari pazarlama telefonu yapılması yasak olacak.

Böylece Fransa'da bugüne kadar kullanılan Bloctel isimli “arama istemeyenler listesi” sistemi de sona erecek.

Yeni model tam tersine çevrilecek:

Eskiden vatandaş “Beni aramayın” diyordu.

Yeni dönemde şirket, “Sizi arayabilir miyiz?” diye önceden izin almak zorunda kalacak.

İzin nasıl verilecek?

Her onay da geçerli kabul edilmeyecek.

Resmi düzenlemeye göre tüketicinin izninin:

Özgür iradeyle verilmesi, açık olması, belirli bir amaç taşıması, bilgilendirilmiş şekilde alınması ve daha sonra geri çekilebilmesi gerekiyor.

Tüketicinin aktif bir işlemle onay vermesi şart olacak.

Şirketlerin de gerektiğinde bu izni aldıklarını kanıtlamaları gerekecek.

Fransa Ekonomi Bakanlığı'nın açıklamasına göre verilen ticari arama izni en fazla bir yıl geçerli olacak. Şirket ise onayın alındığına ilişkin kanıtı en az üç yıl boyunca saklamak zorunda.

İzin vermeyen kişiyi aramanın cezası ne kadar?

Yeni dönemin en çok dikkat çeken bölümü ise cezalar.

Fransız Tüketici Kanunu'na göre telefonla pazarlama kurallarının ihlal edilmesi halinde uygulanabilecek azami idari para cezası:

Gerçek kişiler için 75 bin euroya, şirketler ve diğer tüzel kişiler için 375 bin euroya kadar çıkabiliyor.

Bu noktada önemli bir ayrıntı bulunuyor.

Bazı haberlerde 375 bin euroluk tutar “her telefon araması için kesilecek ceza” şeklinde aktarılıyor. Ancak Fransa'nın resmi mevzuatında ceza, kuralların ihlali halinde uygulanabilecek azami idari para cezası olarak tanımlanıyor; resmi metin bunu doğrudan “arama başına 375 bin euro” şeklinde düzenlemiyor.

İzinsiz aramayla yapılan sözleşme de geçersiz olabilir

Yeni sistem yalnızca para cezasıyla sınırlı değil.

Fransız Tüketici Kanunu'nun 11 Ağustos'ta yürürlüğe girecek hükmüne göre, tüketicinin izni olmadan gerçekleştirilen telefonla pazarlama sonucunda yapılan sözleşme geçersiz sayılabilecek.

Bu madde şirketler açısından düzenlemenin en önemli yaptırımlarından biri olacak.

Çünkü usulsüz telefon görüşmesi sonucunda satış yapılmış olsa bile şirket yapılan sözleşmeyi kaybetme riskiyle karşılaşacak.

Her telefon araması yasak mı?

Hayır.

Yeni uygulama bütün şirket-müşteri telefon görüşmelerini yasaklamıyor.

Örneğin tüketicinin bir şirketle devam eden sözleşmesi bulunuyorsa ve yapılan görüşme bu sözleşmenin yürütülmesiyle doğrudan bağlantılıysa bazı istisnalar uygulanabilecek.

Gazete, dergi ve süreli yayınların abonelik amaçlı telefonla pazarlaması için de özel bir istisna bulunuyor. Bu alandaki aramaların gün, saat ve sıklığı ayrıca düzenlenecek.

Enerji renovasyonu, konutların yaşlılık veya hareket kaybına uyarlanmasına yönelik çalışmalar ve kişisel eğitim hesabı gibi bazı alanlarda ise telefonla pazarlama tamamen yasak.

Vatandaş istediği anda onayı geri çekebilecek

Tüketici bugün bir şirkete reklam ve kampanya araması için izin vermiş olsa bile bu karar ömür boyu geçerli olmayacak.

Onay daha sonra geri çekilebilecek.

Şirket, tüketicinin iznini geri çekmesinin ardından bu onaya dayanarak pazarlama araması yapamayacak.

Bu nedenle şirketlerin yalnızca telefon numarası listelerini değil, müşterilerinin güncel izin durumlarını da takip etmesi gerekecek.

Çağrı merkezleri için yeni dönem

Düzenleme yalnızca Fransa'daki şirketleri değil, Fransız tüketicilere hizmet veren çağrı merkezi sektörünü de yakından ilgilendiriyor.

Kaynak haberde özellikle Fas'taki çağrı merkezlerinin yeni uygulamadan etkilenebileceği, sektörde yaklaşık 50 bin kişinin istihdam edildiği belirtiliyor.

Telefonla doğrudan satış yapan şirketlerin bundan sonra rastgele numaraları aramak yerine önceden izin alınmış müşteri veri tabanlarına yönelmesi gerekecek.

Telefon reklamlarında sistem tamamen tersine dönüyor

Fransa'nın 11 Ağustos'ta başlatacağı modelin özü oldukça basit:

Vatandaş artık “beni arama” demek zorunda kalmayacak.

Tam tersine şirket önce izin isteyecek, vatandaş izin verirse telefonla pazarlama yapılabilecek.

İzin yoksa arama da yok.

Kurala uymayan şirketler ise 375 bin euroya kadar ulaşabilen idari para cezalarıyla karşı karşıya kalabilecek.

Yıldırımın düşmesiyle sahadaki çok sayıda futbolcu bir anda yere yığıldı. Sağlık ekipleri oyunculara saha içinde ilk müdahaleyi yaparken yaralılar çevredeki hastanelere kaldırıldı.

Sofwan Awae kurtarılamadı

Olayda ağır yaralanan FC Yala futbolcusu Sofwan Awae, hastanede yapılan tüm müdahalelere rağmen kurtarılamadı. Henüz 27 yaşında olan futbolcunun ölümü, Tayland futbolunda büyük üzüntüye neden oldu.

Yaralı futbolcuların sağlık durumlarının hayati tehlike oluşturmadığı bildirildi.

Yaralı sayısında farklı bilgiler paylaşıldı

Olayın ardından yayımlanan ilk haberlerde 9 futbolcunun yaralandığı belirtildi. Tayland basınına dayandırılan bazı bölgesel kaynaklarda ise yaralı sayısının 12 olduğu aktarıldı.

Yetkili makamlardan ayrıntılı açıklama gelmediği için kesin yaralı sayısının yapılacak resmî bilgilendirmenin ardından netleşmesi bekleniyor.

Yeni takımıyla birkaç gün önce anlaşmıştı

Sofwan Awae’nin olaydan yalnızca birkaç gün önce FC Yala ile sözleşme imzaladığı öğrenildi. Tecrübeli futbolcu, daha önce Pattani FC formasıyla çıktığı 18 karşılaşmada 7 gol atmış ve takımının bir üst lige yükselmesinde önemli rol oynamıştı.

Awae’nin FC Yala formasıyla yeni bir döneme hazırlandığı sırada yaşanan facia, takım arkadaşlarını ve futbolseverleri yasa boğdu.

FC Yala’dan başsağlığı mesajı

FC Yala Kulübü, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamayla Sofwan Awae’nin yaşamını yitirdiğini doğruladı. Kulüp, genç futbolcunun ailesine, yakınlarına ve sevenlerine başsağlığı dileklerini iletti.

Tayland’daki çok sayıda futbol kulübü ve spor kuruluşu da Awae için taziye mesajları paylaştı.

Karşılaşma Kolok FA Cup kapsamında oynanıyordu

Tayland basınındaki bilgilere göre facia, 4 Ağustos 2026 tarihinde Narathiwat’ta düzenlenen Kolok FA Cup karşılaşması sırasında meydana geldi. Maçın yerel saatle 17.30 sıralarında oynandığı ve yıldırımın doğrudan saha içine düştüğü bildirildi.

Olayın ardından karşılaşma durdurulurken güvenlik ve sağlık ekipleri sahada inceleme yaptı. Yaşanan facia, gök gürültülü havalarda açık alanlardaki spor karşılaşmalarında alınması gereken önlemleri yeniden gündeme getirdi.

Depremin merkez üssü Hicks Körfezi

Paylaşılan verilere göre depremin merkez üssü, Hicks Bay’in yaklaşık 14 kilometre güneyi olarak belirlendi. Yerin 52,8 kilometre derinliğinde meydana gelen sarsıntı, USGS tarafından incelenerek doğrulandı.

Deprem, Türkiye saatiyle yaklaşık 11.35’te kaydedildi. İlk belirlemelere göre bölgede herhangi bir can kaybı, yaralanma veya ciddi maddi hasar bilgisi paylaşılmadı.

Bölgede gelişmeler takip ediliyor

Yeni Zelanda, Pasifik Ateş Çemberi üzerinde bulunması nedeniyle sık sık deprem yaşayan ülkeler arasında yer alıyor. Yetkililerin sarsıntının ardından bölgedeki gelişmeleri ve olası artçı depremleri takip ettiği belirtiliyor.

Cumhurbaşkanı Haçaturyan da Anayasa’nın 130. maddesi doğrultusunda hükümetin istifasını kabul eden kararnameyi imzaladı.

Paşinyan neden istifa etti?

İstifa haberinin ardından Paşinyan’ın iktidardan çekildiği veya ülkede yeni bir siyasi kriz çıktığı yönünde yorumlar yapıldı. Ancak istifanın nedeni, Ermenistan’ın yeni seçilen parlamentosunun ilk toplantısını gerçekleştirmesi.

Ermenistan Anayasası’na göre yeni parlamentonun göreve başladığı gün mevcut hükümet istifasını sunmak zorunda. Bu nedenle alınan karar, Paşinyan’ın siyasi bir yenilgi sonrasında görev bırakması değil, yeni hükümetin kurulabilmesi için tamamlanan anayasal bir işlem niteliğinde.

İstifa etti ama görevine devam edecek

Paşinyan, yeni kabine oluşturulana kadar mevcut hükümet üyelerinin görevlerini sürdüreceğini bildirdi. Dolayısıyla istifanın kabul edilmesiyle birlikte ülkede bir yönetim boşluğu oluşmayacak.

Yeni parlamentoda çoğunluğu elinde bulunduran siyasi grubun başbakan adayını Cumhurbaşkanına sunması gerekiyor. Cumhurbaşkanı ise çoğunluğun adayını başbakan olarak atayacak.

Yeniden başbakan olması bekleniyor

7 Haziran’da gerçekleştirilen parlamento seçimlerinde Paşinyan’ın liderliğindeki Sivil Sözleşme Partisi oyların yüzde 49,8’ini alarak seçimi kazandı. Parti, 105 sandalyeli parlamentoda 64 milletvekilliği elde ederek tek başına çoğunluğu sağladı.

Sivil Sözleşme Partisi’nin başbakanlık için resmen desteklediği isim de Nikol Paşinyan. Bu nedenle Paşinyan’ın istifasının ardından aynı günlerde yeniden başbakan olarak atanması bekleniyor.

Yeni hükümet nasıl kurulacak?

Paşinyan’ın yeniden başbakan olarak atanmasının ardından yeni kabinenin kurulması için anayasal takvim başlayacak. Başbakanın beş gün içinde bakan ve başbakan yardımcısı adaylarını Cumhurbaşkanına sunması gerekiyor.

Yeni hükümetin en geç 15 gün içerisinde oluşturulması, hükümet programının ise daha sonra parlamentonun onayına sunulması öngörülüyor. Programın kabul edilmesi için 105 milletvekilinden en az 53’ünün desteği gerekiyor. Sivil Sözleşme Partisi’nin 64 sandalyesi bulunduğu için hükümetin güvenoyu konusunda sayısal bir sorun yaşaması beklenmiyor.

Başlıktaki “istifa” siyasi ayrılık anlamına gelmiyor

Yaşanan gelişmenin en önemli ayrıntısı, Paşinyan’ın siyasetten çekilmediği ve başbakanlık görevini bırakmaya yönelik bağımsız bir karar almadığı gerçeği oldu.

İstifa, yeni parlamentonun göreve başlaması nedeniyle mevcut kabinenin görev süresini sona erdiren anayasal prosedürün bir parçası. Paşinyan’ın partisi parlamentoda çoğunluğa sahip olduğu için yeni hükümeti de yine kendisinin kurması bekleniyor.

Ölü ve yaralılar var

Patlamada ilk belirlemelere göre 3 kişi yaşamını yitirdi. Yaralanan 15 kişinin sağlık durumlarının farklılık gösterdiği bildirildi. Sağlık ve acil durum ekipleri bölgeye sevk edilirken yaralılar çevredeki hastanelere kaldırıldı.

Patlama Moskova’nın merkezinde meydana geldi

Olay, Moskova’nın simge yapılarından Stalin dönemine ait gökdelenlerden birinin bulunduğu Kudrinskaya Meydanı çevresinde yaşandı. Rus basını patlamanın Balzi Rossi adlı restoranın bulunduğu bölgede meydana geldiğini yazdı ancak polis açıklamasında işletmenin adı paylaşılmadı.

Patlama sonrasında çevrede güvenlik önlemleri artırıldı. Polis, sağlık ekipleri ve diğer acil durum görevlileri olay yerindeki çalışmalarını sürdürüyor.

Patlamanın nedeni belli oldu mu?

Patlamanın nedenine ilişkin henüz resmî bir açıklama yapılmadı. Sosyal medyada gaz kaçağı ve patlayıcı ihtimali dahil farklı iddialar gündeme gelse de bunların hiçbiri yetkili makamlar tarafından doğrulanmadı.

Moskova polisi, soruşturma ekiplerinin bölgede inceleme yaptığını ve olayın nedeninin araştırıldığını duyurdu.

Yaralı sayısı değişebilir

Bazı ilk haberlerde yaralı sayısı 10 veya 17 olarak aktarılmıştı. Moskova polisinin Reuters tarafından paylaşılan son açıklamasında ise yaralı sayısı 15 olarak bildirildi. Can kaybı ve yaralı sayısının yetkililerden gelecek yeni açıklamalarla güncellenebileceği belirtiliyor.

“Nimsdai” lakaplı 43 yaşındaki Nepalli dağcı, Pakistan’ın Gilgit-Baltistan bölgesinde bulunan Broad Peak’e düzenlenen tırmanış sırasında meydana gelen çığda hayatını kaybetti. Purja’nın yanı sıra ekipteki dokuz dağcının daha yaşamını yitirdiği açıklandı.

Nirmal Purja’nın ölümünü şirketi duyurdu

Nirmal Purja’nın kurucusu olduğu Elite Exped, sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada dünyaca ünlü dağcının ölümünü doğruladı. Açıklamada, aynı tırmanış ekibinde yer alan diğer dağcıların da kurtarılamadığı belirtildi.

On kişilik ekipten, 30 Temmuz Perşembe günü meydana gelen çığın ardından haber alınamamıştı. Arama çalışmalarına Pakistan ordusuna ait helikopterler, yerel dağcılar ve kurtarma ekipleri katıldı.

Çığ, 8 bin 51 metrelik Broad Peak’te düştü

Facia, dünyanın en yüksek 12’nci dağı kabul edilen 8 bin 51 metre rakımlı Broad Peak’te yaşandı. Tırmanış ekibi, ikinci ve üçüncü kamplar arasındaki bölümde ilerlerken çığ altında kaldı.

Drone görüntüleriyle dağcıların bulunduğu noktanın tespit edildiği ancak arazi ve hava koşulları nedeniyle cenazelerin dağdan indirilmesinin son derece güç olduğu açıklandı. Kurtarma ekiplerinin bölgedeki çalışmaları sürüyor.

Nirmal Purja kimdir?

Nirmal Purja, 1983 yılında Nepal’de dünyaya geldi. Dağcılıktan önce İngiliz ordusunda Gurka birliğinde görev yapan Purja, daha sonra İngiliz özel kuvvetlerinde hizmet verdi.

Purja, 2019 yılında “Project Possible” adını verdiği proje kapsamında dünyada yüksekliği 8 bin metreyi aşan 14 dağın tamamına 6 ay 6 günde tırmandı. 189 günde tamamlanan bu olağanüstü yolculuk, dağcılık tarihinin en çok konuşulan başarılarından biri oldu.

Bu tırmanış macerası daha sonra Netflix’te yayımlanan “14 Zirve: Hiçbir Şey İmkânsız Değildir” adlı belgesele konu oldu ve Purja’nın dünya çapında tanınmasını sağladı.

Dağcılık tarihine geçen başarılara imza attı

Purja, 2021 yılında K2’ye kış mevsiminde ilk kez ulaşan 10 kişilik Nepalli ekibin içinde yer aldı. Ayrıca 8 bin metrenin üzerindeki zirvelere yaptığı çok sayıdaki tırmanışla Guinness Dünya Rekorları kayıtlarına girdi.

Guinness kayıtlarına göre Purja, Eylül 2025’e kadar 8 bin metrenin üzerindeki 14 dağın gerçek zirvelerine toplam 49 kez ulaşarak bu alanda rekor kırdı. Bu tırmanışların 25’ini ilave oksijen kullanmadan tamamladı.

Nirmal Purja’nın ölümü, yüksek irtifa dağcılığı dünyasında büyük üzüntü yarattı. Nepal ve İngiltere’den yetkililer ile çok sayıda profesyonel dağcı, Purja’nın cesareti ve dağcılığa yaptığı katkıların unutulmayacağını belirten mesajlar paylaştı.

İran yönetiminin verdiği sözlere bağlı kalmadığını savunan Trump, askeri baskının devam edeceğini belirterek, “İran’ı çok ağır şekilde vuracağız. Sonunda ‘Artık dayanamıyoruz’ diyecekler” ifadelerini kullandı.

Trump’ın açıklaması, hafta başında İran ile “dostane görüşmeler” yürütüldüğünü söylemesinin ardından Washington yönetiminin yeniden daha sert bir çizgiye yöneldiğini gösterdi.

“Anlaşma hâlâ mümkün”

Sert mesajlarına rağmen diplomasi ihtimalini tamamen dışlamayan Trump, İran ile bir anlaşmaya varılmasının hâlâ mümkün olduğunu söyledi.

ABD Başkanı, İran’la yürütülen temaslarda Özel Temsilci Steve Witkoff, Dışişleri Bakanı Marco Rubio ve Jared Kushner’ın görev aldığını açıkladı. Ancak İranlı yetkililere duyduğu güvenin azaldığını söyleyen Trump, Tahran yönetimini sözlerini sık sık bozmakla suçladı.

Ürdün’deki saldırının ardından tansiyon yükseldi

ABD ile İran arasındaki gerilim, İran Devrim Muhafızları’nın Ürdün’deki bir ABD hava üssü ile askeri merkezi balistik füzelerle hedef aldığını açıklamasının ardından yeniden tırmandı.

ABD ordusu, saldırıda kullanılan birden fazla füzenin havada etkisiz hale getirildiğini duyurdu. Trump da saldırının ardından yaptığı ilk açıklamada, “Şimdi sıra bizde” diyerek İran’a ağır karşılık verileceğini söylemişti.

Hürmüz Boğazı’ndaki kriz büyüyor

Bölgedeki gerilimin bir diğer merkezini ise küresel petrol taşımacılığı açısından kritik öneme sahip Hürmüz Boğazı oluşturuyor.

İran, boğazdan çıkmaya çalışan iki gemiyi durdurduğunu ve dört tankeri geri çevirdiğini ileri sürdü. Bu açıklamalar bağımsız kaynaklarca doğrulanamazken gelişmelerin ardından petrol fiyatlarında yüzde 1’i aşan yükseliş yaşandı. Hürmüz Boğazı’ndan normal şartlarda dünya enerji sevkiyatının yaklaşık beşte biri geçiyor.

ABD’den yeni saldırı hazırlığı

Trump’ın sözleri, Washington yönetiminin diplomatik görüşmeleri sürdürürken askeri operasyon seçeneğini de masada tuttuğuna işaret etti.

ABD’nin İran’a karşı yeniden geniş çaplı hava saldırıları düzenlemeyi değerlendirdiği, bu operasyonlarla Tahran yönetiminin müzakere masasına dönmesinin amaçlandığı bildirildi. Ancak saldırıların zamanı ve kapsamına ilişkin resmi bir takvim açıklanmadı.

İran cephesinden Trump’ın son açıklamalarına ilişkin henüz kapsamlı bir yanıt gelmezken, bölgede askeri ve diplomatik gelişmeler yakından takip ediliyor.

Ceuta’daki İspanyol hükümet temsilciliği, kitlesel geçişler sırasında en az 9 kişinin hayatını kaybettiğini açıkladı. Ölümlerin nasıl gerçekleştiğine ilişkin ayrıntılı bilgi verilmezken bazı göçmenlerin denizde yaşamını yitirdiği bildirildi.

İlk saatlerde farklı can kaybı rakamları paylaşılmış olsa da AP ve Reuters’ın aktardığı doğrulanmış son sayı en az 9 olarak kayıtlara geçti.

İspanya askerleri sınıra gönderdi

Ceuta yönetiminin Madrid’den acil destek istemesinin ardından İspanya hükümeti harekete geçti. Ordu birlikleri ve ilave polis ekipleri, sınır güvenliğini sağlamak ve kentteki kontrolü yeniden kurmak üzere bölgeye sevk edildi.

İspanya Başbakanı Pedro Sánchez ile İçişleri Bakanı Fernando Grande-Marlaska’nın krizi yerinde incelemek amacıyla 31 Temmuz Cuma günü Ceuta’yı ziyaret edeceği açıklandı.

Fas tarafında gece boyu hareketlilik sürdü

Binlerce kişi, Ceuta sınırının Fas tarafında bulunan Fnideq kentinde toplandı. Güvenlik noktalarına ulaşamayan bazı gruplar sahil şeridinden ilerlerken bazıları da kontrol noktalarından kaçmak amacıyla dağlık yolları kullandı.

Fas güvenlik güçleri kalabalıkları dağıtmak için tazyikli su kullandı ve sınır kapılarına yaklaşmaya çalışan grupları geri itti. Yaşanan arbede sırasında bir otobüs ile çok sayıda aracın ateşe verildiği bildirildi.

Kalabalık nedeniyle Fnideq’e giden yollar kilitlenirken sınır çevresinde izdiham yaşandı. Reuters’a konuşan bazı göçmenler, dar sahil yollarında insanların birbirini ezme tehlikesiyle karşı karşıya kaldığını anlattı.

Kadınlar ve çocuklar da sınırdaydı

Ceuta’ya ulaşmaya çalışanlar arasında yalnızca genç erkekler değil, kadınlar, çocuklar ve aileler de yer aldı. Faslıların yanı sıra Sahra Altı Afrika ülkelerinden gelen göçmenlerin de geçiş girişiminde bulunduğu belirtildi.

Sınır kapısının kapanmasının ardından bazı kişiler denize girerek yüzmeye çalıştı. Sahil ve dağlık bölgelerde toplanan yüzlerce kişinin ise yeni bir geçiş fırsatı beklediği aktarıldı.

İspanya ve Fas geri gönderme konusunda anlaştı

İspanya İçişleri Bakanlığı, Fas yönetimiyle koordinasyonun güçlendirileceğini açıkladı. İki ülke, Ceuta’ya düzensiz yollarla giren kişilerin mümkün olan en kısa sürede geri gönderilmesi için gerekli tedbirlerin uygulanması konusunda anlaşmaya vardı.

İspanya İçişleri Bakanı Grande-Marlaska’nın Faslı mevkidaşı Abdelouafi Laftit ile sürekli temas hâlinde olduğu bildirildi. Madrid yönetimi, Fas güvenlik güçlerinin binlerce geçiş girişimini engellediğini de açıkladı.

Krizin arkasında insan kaçakçıları mı var?

İspanya ve Fas yönetimleri, ani göç hareketinin arkasında insan kaçakçılığı yapan suç örgütlerinin bulunduğunu savunuyor. İspanya İçişleri Bakanlığına göre bu gruplar, yakın zamanda verilen bir mahkeme kararını kullanarak göçmenler arasında yanlış beklentiler oluşturdu.

Söz konusu karar, deniz yoluyla Ceuta ve Melilla’ya ulaşan kişilerin hukuki işlem yapılmadan anında geri gönderilmesini sınırlandırıyor. Ancak kararın kara yoluyla veya sınır tellerini aşarak girenleri kapsamadığı belirtiliyor.

Fas yönetimi de düzensiz göçü teşvik ettiği yönündeki iddiaları reddederek yaşananlardan suç örgütlerini sorumlu tuttu. Faslı diplomatik kaynaklar, İspanya ile göç konusunda iş birliğinin devam ettiğini bildirdi.

Ceuta’nın kabul merkezleri doldu

Yaklaşık 85 bin kişinin yaşadığı Ceuta’da barınma ve kabul merkezleri kısa sürede kapasitesini aştı. Kent yönetimi, yalnızca son bir haftada 1500’den fazla kişinin bölgeye ulaştığını ve yüzlerce göçmenin sokaklarda kalmaya başladığını açıklamıştı.

Ceuta Başkanı Juan Jesús Vivas, durumu insani ve güvenlik boyutları bulunan bir kriz olarak nitelendirerek daha fazla polis ve asker gönderilmesini istedi. Ancak İspanya İçişleri Bakanlığı, göç hareketlerinin mevcut mevzuata göre ulusal acil durum ilanı için tek başına yeterli olmadığını belirtti.

2021’de 8 binden fazla kişi geçmişti

Ceuta, Melilla ile birlikte Avrupa Birliği’nin Afrika kıtasındaki tek kara sınırını oluşturuyor. Bu nedenle bölge, Afrika’dan Avrupa’ya ulaşmak isteyen düzensiz göçmenlerin en önemli geçiş noktaları arasında bulunuyor.

Ceuta’da Mayıs 2021’de de benzer bir kriz yaşanmış, iki gün içinde 8 binden fazla kişi Fas’tan İspanya topraklarına geçmişti. Son gelişmeler, yaklaşık beş yıl önce yaşanan o büyük göç dalgasını yeniden gündeme getirdi.

Ceuta göç krizinde son durum

Ceuta’ya geçtiği bildirilen kişi sayısı: 2.000-3.000
Resmî olarak açıklanan can kaybı: En az 9
Güvenlik önlemi: Asker ve polis takviyesi
Geçiş yolları: Sınır kapısı, tel örgüler ve deniz
İspanya-Fas kararı: Düzensiz girenlerin geri gönderilmesi
Kriz bölgesi: Ceuta-Sebte ve Fas’ın Fnideq kenti

Sınırın Fas tarafındaki kalabalık tamamen dağılmış değil. Hem Fas hem de İspanya güvenlik güçleri yeni toplu geçiş girişimlerine karşı bölgedeki tedbirlerini sürdürüyor.

Yerel saatle 16.27’de meydana gelen ve yaklaşık 10 kilometre derinlikte kaydedilen deprem, Japonya’nın sarsıntı şiddetini ölçen Shindo ölçeğinde en yüksek seviye olan 7’ye ulaştı. ABD Jeolojik Araştırmalar Merkezi ise ilk olarak 7,1 olarak duyurduğu büyüklüğü daha sonra 6,8 şeklinde güncelledi.

AVM’nin ikinci katı çöktü

Depremin en ağır hasara neden olduğu noktalardan biri Kumamoto’nun Kashima bölgesindeki Aeon alışveriş merkezi oldu. Yerel itfaiyenin verdiği bilgiye göre alışveriş kompleksinin ikinci katının bir bölümü çöktü ve çok sayıda kişi enkaz altında mahsur kaldı.

Depremin ardından alışveriş merkezinde patlamayı andıran güçlü bir ses duyulduğu ve bölgeden yoğun duman yükseldiği bildirildi. Aeon yetkilileri, müşteriler ile çalışanların ilk sarsıntının hemen ardından tahliye edilmeye başlandığını, patlamanın nedeninin ise henüz belirlenemediğini açıkladı.

En az 50 yaralı

Japon yayın kuruluşu NHK’ye dayandırılan ilk bilgilere göre bölgedeki bir hastaneye 50’den fazla yaralı getirildi. Kyodo Haber Ajansı ise Yatsushiro kentinde yaklaşık 40 kişinin tedavi altına alındığını bildirdi.

Yetkililer, yaralı ve hasarlı bina sayısının artabileceğini belirterek arama-kurtarma çalışmalarının sürdüğünü açıkladı. Şu ana kadar resmî makamlar tarafından doğrulanmış bir can kaybı sayısı paylaşılmadı. Bu nedenle sosyal medyada ve bazı haberlerde yer alan “çok sayıda ölü var” iddiası henüz teyit edilmiş değil.

48 bin ev elektriksiz kaldı

Şiddetli sarsıntı nedeniyle yollar ve köprüler zarar görürken bazı binalarda yangın çıktı. Ana yollarda büyük çatlaklar oluştu, bölgedeki bazı yapılar kısmen çöktü.

Kyushu Elektrik şirketi, deprem sonrasında yaklaşık 48 bin haneye elektrik verilemediğini duyurdu. Cep telefonu şebekelerinde de enerji kesintileri ve iletişim hatlarındaki arızalar nedeniyle sorunlar yaşandı.

Hızlı tren seferleri durduruldu

Deprem, bölgedeki ulaşımı da felç etti. Kyushu’daki hızlı tren ve yerel tren seferleri güvenlik kontrolleri için durduruldu. Yatsushiro İstasyonu’nda bir trenin raydan çıktığı bildirildi.

Aso Kumamoto Havalimanı’nın pisti kapatılırken çok sayıda uçuş iptal edildi veya farklı havalimanlarına yönlendirildi.

300 bin kişiye tahliye çağrısı

Japonya Afet Yönetimi yetkilileri, yaklaşık 300 bin kişiye güvenli bölgelere ve tahliye merkezlerine gitmeleri yönünde çağrı yapıldığını açıkladı.

Japonya Başbakanı Sanae Takaichi, hükümet bünyesinde acil durum ekibi oluşturulduğunu belirterek önceliğin mahsur kalan insanların kurtarılması olduğunu söyledi. Takaichi, vatandaşlardan hasarlı yapılardan uzak durmalarını ve artçı sarsıntılara karşı dikkatli olmalarını istedi.

Tsunami uyarısı kaldırıldı

Depremin ardından Kumamoto, Nagasaki, Fukuoka ve Saga kıyıları için yaklaşık 1 metre yüksekliğinde dalga oluşabileceği gerekçesiyle tsunami uyarısı verildi.

Ancak yapılan ölçümlerde tsunami tespit edilmemesi üzerine uyarı yaklaşık iki saat içinde kaldırıldı. Japonya Meteoroloji Ajansı, özellikle önümüzdeki iki-üç gün içinde güçlü artçı sarsıntılar yaşanabileceğini bildirdi.

Nükleer santrallerde sorun yok

Japonya Nükleer Düzenleme Kurumu, depremin hissedildiği bölgelere yakın üç nükleer santralde herhangi bir anormallik belirlenmediğini açıkladı.

Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı da Sendai Nükleer Santrali’nde hasar veya güvenlik problemi bildirilmediğini ve gelişmelerin takip edildiğini duyurdu.

Habere göre İran, Ürdün’de iki ABD askerinin öldüğü saldırıdan önce bölgedeki Amerikan birliklerine üç ayrı saldırı daha düzenledi. Bu saldırılarda onlarca askerin yaralandığı ve ABD ordusuna ait bazı helikopterlerin hasar gördüğü iddia edildi. Pentagon’un resmî açıklamalarında ise söz konusu saldırılara ilişkin ayrıntılara yer verilmedi.

Yaralanan askerler kısa sürede göreve döndü

İsmi açıklanmayan bir ABD’li askerî yetkili, CENTCOM’un kısa sürede görevine dönen yaralı askerleri kamuoyuna açıklamak zorunda olmadığını savundu.

Bir başka yetkili ise üslerde meydana gelen hasarın ve saldırıların etkisinin ayrıntılı biçimde paylaşılmasının İran’a istihbarat sağlayabileceğini söyledi. Yetkiliye göre bu bilgiler, İran’ın sonraki saldırılarını daha isabetli biçimde planlamasına yardımcı olabilir.

Pentagon iddiaları reddetti

Pentagon Sözcüsü Sean Parnell, askerlerin yaralandığı bilgisinin kasıtlı olarak gizlendiği iddiasını reddetti. Parnell, haberde kullanılan rakamların bağlamından koparıldığını ve kamuoyuna yanıltıcı bir tablo sunulduğunu savundu.

ABD Savunma Bakanlığı, askerî kayıplara ilişkin verilerin Savunma Kayıp Analiz Sistemi üzerinden düzenli olarak yayımlandığını belirtti. Pentagon ayrıca yaralanma kayıtlarının yalnızca doğrudan çatışmalarda meydana gelen ağır vakaları değil, farklı derecelerdeki sağlık sorunlarını da içerebildiğine dikkat çekti.

İran savaşında 420’den fazla ABD askeri yaralandı

Reuters’ın aktardığı güncel verilere göre, İran’la çatışmaların başlamasından bu yana 420’den fazla ABD askeri yaralandı. Aynı dönemde hayatını kaybeden Amerikan askerlerinin sayısı ise 17’ye yükseldi.

Ürdün’de 17 Temmuz’da gerçekleştirilen saldırıda iki ABD askeri yaşamını yitirirken bir asker kayıp olarak duyuruldu. Daha sonra saldırının gerçekleştiği bölgede kimliği henüz doğrulanmamış kalıntılar bulunduğu açıklandı. Irak’ın kuzeyinde İran’a ait düşürülen bir insansız hava aracındaki patlamamış mühimmatın imhası sırasında da bir ABD askeri hayatını kaybetti.

Tartışmanın merkezinde şeffaflık var

Pentagon’un bütün saldırıları ve hafif yaralanmaları ayrı ayrı açıklamak zorunda olup olmadığı tartışması, ABD’de askerî şeffaflığı yeniden gündeme taşıdı.

Savunma Bakanlığı bilgilerin operasyon güvenliği nedeniyle sınırlı tutulduğunu savunurken, eleştiriler kamuoyuna açıklanan tablonun sahadaki gerçek kayıpları tam olarak yansıtmadığı yönünde yoğunlaşıyor.

Ortaya atılan iddialar bağımsız olarak doğrulanmış değil. Ancak Pentagon’un açıklamadığı öne sürülen saldırıların ayrıntıları ve yaralanan askerlerin gerçek sayısı üzerindeki tartışmanın önümüzdeki günlerde büyümesi bekleniyor.

El-Hayye, 2024 yılında öldürülen Yahya Sinvar’ın ardından Hamas’ı yöneten beş kişilik geçici konseyde bulunuyordu. Liderlik yarışında El-Hayye ile Hamas’ın eski siyasi büro başkanı Halid Meşal öne çıkmıştı.

Müzakere masasının önemli ismiydi

Halil el-Hayye, son yıllarda Hamas’ın dış dünyada en fazla görünen yöneticilerinden biri oldu. Özellikle Katar ve Mısır’ın arabuluculuğunda yürütülen Gazze’de ateşkes ve esir takası görüşmelerinde Hamas heyetine başkanlık etti.

El-Hayye’nin İran yönetimiyle yakın ilişkileri bulunurken, Arap ülkeleri ve diğer bölgesel aktörlerle yapılan temaslarda da önemli görevler üstlendiği biliniyor.

Halil el-Hayye kimdir?

1960 yılında Gazze’de doğan Halil el-Hayye, Hamas’ın kuruluş döneminden bu yana hareketin içerisinde yer alıyor. Daha önce Filistin Yasama Meclisi üyeliği yapan El-Hayye, uzun yıllar Gazze’deki siyasi yapılanmanın üst kademelerinde görev aldı.

Yahya Sinvar’ın yakın çalışma arkadaşlarından biri olarak bilinen El-Hayye, İsmail Heniyye ve Sinvar’ın öldürülmesinin ardından Hamas’ın yurt dışındaki en etkili isimlerinden biri haline geldi.

İsrail’in Katar’daki saldırısından kurtulmuştu

İsrail, Eylül 2025’te Katar’ın başkenti Doha’da Hamas’ın üst düzey yöneticilerinin bulunduğu bir binayı hedef almıştı. Saldırının hedefleri arasında El-Hayye de yer almış, ancak Hamas’ın müzakere heyetinin saldırıdan kurtulduğu açıklanmıştı.

Saldırıda El-Hayye’nin oğullarından Himam el-Hayye’nin hayatını kaybettiği bildirilmişti.

Yeni lideri zorlu bir süreç bekliyor

El-Hayye, Hamas’ın askeri ve siyasi açıdan büyük baskı altında olduğu bir dönemde görevi devraldı. Hareket, Gazze’deki yönetim yetkilerini uluslararası destekli teknokrat bir komiteye devretmeye hazır olduğunu açıklarken silahsızlanma konusunda henüz anlaşma sağlanamadı.

Yeni liderin önündeki en önemli başlıklar arasında Gazze’de kalıcı ateşkes, İsrail ordusunun bölgeden çekilmesi, yeniden yapılanma süreci ve Hamas’ın silahlı kanadının geleceği bulunuyor.

Yeni kararla birlikte İstanbul Sözleşmesi’nin Çekya Parlamentosundaki onay sürecinin devam ettirilmemesi kararlaştırıldı. Ancak Çekya sözleşmeyi daha önce yürürlüğe koymadığı için yaşanan gelişmenin hukuki karşılığı “sözleşmeden çekilme” değil, onay sürecinin durdurulması oldu.

Çekya İstanbul Sözleşmesi’nden çekildi mi?

Çekya, İstanbul Sözleşmesi’ni 2 Mayıs 2016 tarihinde imzaladı ancak parlamentodaki onay sürecini tamamlamadı. Avrupa Konseyi’nin 15 Temmuz 2026 tarihli kayıtlarında da Çekya’nın imzacı olduğu, buna karşılık sözleşmeyi onaylamadığı görülüyor.

Bu nedenle hükümetin son kararı, yürürlükte bulunan bir uluslararası sözleşmeden çıkılması anlamına gelmiyor. Karar, önceki hükümetin sözleşmeyi onaylatmak amacıyla başlattığı siyasi ve parlamenter sürecin sona erdirilmesi anlamına geliyor.

Önceki hükümet onay sürecini 2023’te başlatmıştı

Petr Fiala liderliğindeki önceki Çekya hükümeti, Haziran 2023’te İstanbul Sözleşmesi’nin onaylanması yönündeki teklife destek vermişti. Hükümet, hazırlanan metni parlamentonun değerlendirmesine sunmuştu.

Ancak sözleşme Ocak 2024’te Çekya Parlamentosunun üst kanadı olan Senatoda yeterli desteği bulamadı. Oylamaya katılan 71 senatörden 34’ü sözleşmenin onaylanması yönünde oy kullandı. Kabul edilmesi için gereken çoğunluk iki oy farkla sağlanamadı.

Yeni hükümetin 2023 tarihli kararı iptal etmesiyle birlikte, Senatoda daha önce durdurulan süreç tamamen gündemden kaldırılmış oldu.

Sözleşmeye neden karşı çıkılıyor?

İstanbul Sözleşmesi’ne karşı çıkan Çekyalı siyasetçiler, ülkenin mevcut yasalarının kadına yönelik şiddet ve aile içi şiddetle mücadele için yeterli olduğunu savunuyor.

Muhalif kesimler ayrıca sözleşmede kullanılan “toplumsal cinsiyet” kavramının geleneksel kadın ve erkek rollerini tartışmaya açtığını ve sözleşmenin hukuki bir düzenlemeden çok ideolojik bir metin olduğunu ileri sürüyor.

Sözleşmeyi destekleyenler ise metnin aile yapısını veya evlilik tanımını değiştirmediğini; temel amacının şiddetin önlenmesi, mağdurların korunması ve kamu kurumları arasında etkili bir mücadele sistemi kurulması olduğunu belirtiyor.

Muhalefetten hükümete eleştiri

Hükümetin aldığı karar, Çekya’daki muhalefet partileri ve insan hakları savunucuları tarafından eleştirildi. Eski Adalet Bakanı Eva Decroix, kararın mevcut durumda büyük bir hukuki etkisinin bulunmadığını ancak hükümetin değerleri ve öncelikleri konusunda güçlü bir siyasi mesaj verdiğini söyledi.

Eleştirilerde, kadına yönelik şiddetle mücadelenin kültürel ve ideolojik tartışmaların konusu haline getirilmemesi gerektiği vurgulandı.

İstanbul Sözleşmesi neleri kapsıyor?

Avrupa Konseyi tarafından 2011 yılında kabul edilen İstanbul Sözleşmesi; kadına yönelik şiddetin önlenmesi, mağdurların korunması, şiddet faillerinin cezalandırılması ve devlet kurumları arasında koordinasyon sağlanmasını amaçlıyor.

Sözleşme; aile içi şiddet, cinsel saldırı, taciz, zorla evlendirme ve ısrarlı takip gibi eylemlere karşı yasal ve kurumsal önlemler alınmasını öngörüyor. Taraf ülkelerden mağdurlar için sığınma evleri, danışmanlık hizmetleri ve etkili başvuru mekanizmaları oluşturması isteniyor.

Çekya’nın aldığı son kararla birlikte ülke, İstanbul Sözleşmesi’ni imzalayan ancak ulusal onay işlemlerini tamamlamayan Avrupa ülkeleri arasında kalmaya devam edecek.

Netanyahu, sosyal medya hesabından paylaşılan görüntüde Arjantin’in finale yükselmesini kutlarken, İspanya karşısında Lionel Messi ve takım arkadaşlarının yanında olduğunu ifade etti.

Netanyahu’dan Arjantin’e destek mesajı

Görüşmede Arjantin Büyükelçisi Wahnish’in, Devlet Başkanı Javier Milei’nin mesajını Netanyahu’ya ilettiği belirtildi. İsrail Başbakanı da Milei ile dostluğuna vurgu yaparak Arjantin’e başarı dileklerini iletti.

Netanyahu’nun, “Arjantin’i yarın da destekliyoruz. İyi şanslar” ifadelerini kullandığı ve açıklamasını “Vamos Argentina” sözleriyle tamamladığı aktarıldı.

Milei ile dostluğuna dikkat çekti

Netanyahu, Arjantin Devlet Başkanı Javier Milei’yi “gerçek bir dost” olarak nitelendirdi. Milei yönetimi, son yıllarda İsrail ile ilişkileri güçlendiren bir dış politika izlerken bu yakınlık Netanyahu’nun final tercihine de yansıdı.

İsrail Başbakanlığı tarafından yapılan paylaşımda Netanyahu’nun Arjantin milli takımına Dünya Kupası finalinde başarı dilediği açıklandı.

İspanya-Arjantin finali ne zaman?

2026 FIFA Dünya Kupası finalinde İspanya ile son şampiyon Arjantin karşı karşıya gelecek. Dev mücadele 19 Temmuz 2026 Pazar günü New York-New Jersey Stadyumu’nda oynanacak. Karşılaşma Türkiye saatiyle 22.00’de başlayacak.

Arjantin, üst üste ikinci kez Dünya Kupası şampiyonluğunu hedeflerken İspanya ise 2010’dan sonra tarihinde ikinci kez kupayı kazanmak için sahaya çıkacak.

Trump da finali tribünden izleyecek

Dünya Kupası finalinde çok sayıda devlet ve hükümet temsilcisinin bulunması bekleniyor. Beyaz Saray, ABD Başkanı Donald Trump’ın karşılaşmayı stadyumdan izleyeceğini doğruladı. Trump’ın FIFA Başkanı Gianni Infantino ile birlikte kupa törenine katılması planlanıyor.

Netanyahu’nun Arjantin’e verdiği destek ise final öncesinde spor ile siyasetin bir kez daha aynı gündemde buluşmasına neden oldu.

ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı, 17 Temmuz’da gerçekleştirilen saldırının ardından bir Amerikan askerinden de haber alınamadığını duyurdu.

CENTCOM saldırının bilançosunu açıkladı

CENTCOM tarafından 18 Temmuz 2026 tarihinde yapılan resmi açıklamada, İran’a ait balistik füzeler ve insansız hava araçlarına karşı savunma faaliyeti yürütüldüğü sırada iki ABD askerinin yaşamını yitirdiği belirtildi.

Açıklamaya göre bir asker kayıp olarak aranırken, dört Amerikan askeri Ürdün’deki hastanelere sevk edildi. Tedavileri tamamlanan dört askerin taburcu edildiği, hafif yaralanan diğer personelin ise görevine döndüğü bildirildi.

Ölen askerlerin kimliklerinin, ailelerine haber verilmesinin ardından açıklanacağı kaydedildi.

Hedefin Muwaffaq Salti Hava Üssü olduğu bildirildi

İran devlet medyası, saldırının Ürdün’ün El Ezrak bölgesindeki Muwaffaq Salti Hava Üssü’ne düzenlendiğini duyurdu. İran Devrim Muhafızları, operasyonun ABD’nin İran’daki hedeflere yönelik hava saldırılarına karşılık gerçekleştirildiğini savundu.

İran tarafı, saldırıda Amerikan savaş uçakları ile bazı askeri tesislerin vurulduğunu öne sürdü. Ancak uçakların imha edildiğine ilişkin bu iddialar bağımsız kaynaklar tarafından doğrulanamadı. Reuters da İran’ın açıkladığı hasar bilançosunu bağımsız olarak teyit edemediğini bildirdi.

Saldırının ardından dört asker hastaneye kaldırıldı

İlk haberlerde saldırıda “çok sayıda askerin yaralandığı” öne sürüldü. CENTCOM’un resmi açıklamasında ise hastaneye sevk edilen asker sayısının dört olduğu belirtildi.

Amerikan ordusuna göre dört asker tedavilerinin ardından taburcu edildi. Hafif yaralanma nedeniyle kontrol edilen diğer personel de yeniden görevine başladı.

Associated Press, saldırının İran tarafından doğrudan gerçekleştirilen atışlar sonucunda yaşanan ilk Amerikan asker ölümleri arasında bulunduğunu aktardı. Çatışmaların başladığı tarihten bu yana hayatını kaybeden ABD askerlerinin sayısının 16’ya yükseldiği bildirildi.

ABD saldırı anını yayımladı mı?

Sosyal medyada ve bazı haber sitelerinde ABD’nin Ürdün’deki üssün vurulma anını yayımladığı ileri sürüldü. Ancak CENTCOM’un resmi açıklamasında saldırı anına ait bir görüntü paylaşılmadı.

Uluslararası ajanslarda kullanılan ve CENTCOM tarafından servis edilen görüntüler, Amerikan ordusunun İran’daki hedeflere gerçekleştirdiği saldırılara ait. Bu görüntülerin Muwaffaq Salti Hava Üssü’nün vurulma anını gösterdiği doğrulanmadı.

İran; Ürdün, Kuveyt ve Bahreyn’deki hedeflere yöneldi

İran’ın aynı dönemde Ürdün’ün yanı sıra Kuveyt ve Bahreyn’de bulunan Amerikan askeri noktalarını da hedef aldığı bildirildi. Kuveyt yönetimi, ülkeye gönderilen bazı İran füzeleri ve insansız hava araçlarının hava savunma sistemleri tarafından etkisiz hale getirildiğini açıkladı.

İran Devrim Muhafızları ise Kuveyt’teki Camp Arifjan ile Ali Al Salem Hava Üssü’nü ve Bahreyn’deki Şeyh İsa Hava Üssü’nü hedef aldığını duyurdu. Bölgedeki karşılıklı saldırılar, çatışmaların daha geniş bir coğrafyaya yayılabileceği endişesini artırdı.

ABD-İran gerilimi Hürmüz Boğazı çevresinde büyüyor

ABD ordusu, İran saldırısından önce yedinci gece üst üste İran’daki askeri hedeflere operasyon düzenlediğini açıklamıştı. CENTCOM; gözetleme noktaları, askeri lojistik altyapısı, yer altı silah depoları ve deniz unsurlarının hedef alındığını bildirdi.

Karşılıklı saldırıların merkezinde, dünya enerji taşımacılığı açısından kritik öneme sahip Hürmüz Boğazı bulunuyor. Bölgede yaşanan gelişmelerin petrol sevkiyatları ve küresel enerji fiyatları üzerindeki baskıyı artırmasından endişe ediliyor.

Saldırının en ağır bilançosu, Tambov bölgesindeki Kotovsk şehrinde kurulu e-ticaret platformu Wildberries'e ait lojistik merkezinde yaşandı. Tambov Bölge Valisi Yevgeny Pervıyşov, İHA'nın gece vardiyasında çalışan personelin bulunduğu depoya isabet ettiğini, saldırıda 7 kişinin öldüğünü açıkladı. Yaralı sayısına ilişkin ilk açıklamalarda 24 kişi belirtilirken, bazı kaynaklarda bu rakamın 25'e yükseldiği aktarıldı. Vali Pervıyşov, depoda çıkan yangının kontrol altına alındığını ve söndürme çalışmalarının sürdüğünü belirtti.

Moskova'da Depo, Petrol Tesisi ve Hastane Etkilendi

Saldırılar Moskova bölgesinde de etkili oldu. Moskova Bölge Valisi Andrey Vorobyov, bölgedeki başka bir Wildberries deposuna İHA düşmesi sonucu 24 kişinin yaralandığını duyurdu. Aynı bölgede bir petrol depolama tesisinde de İHA saldırısı sonrası yangın çıktı; alevlerin yakınındaki bir doğum hastanesi önlem amacıyla tahliye edilerek hastalar başka sağlık kuruluşlarına nakledildi.

Rusya: 379 İHA Düşürüldü

Rusya Savunma Bakanlığı, gece boyunca ülke genelinde hava savunma sistemlerinin 379 Ukrayna İHA'sını etkisiz hale getirdiğini açıkladı. Saldırıların ardından bölgede arama kurtarma ve enkaz kaldırma çalışmaları sürüyor.

Savaşın Ekonomiye Yansıyan Yeni Cephesi

Wildberries, Rusya'nın en büyük e-ticaret platformlarından biri olarak ülke genelinde geniş bir lojistik ağına sahip. Şirkete ait tesislerin art arda hedef alınması, savaşın sivil tedarik zincirlerini ve ekonomik altyapıyı da doğrudan etkilediğini gösteriyor.

Bu haberde yer alan bilgiler Rus yetkililerin açıklamalarına dayanmaktadır; can kaybı ve yaralı sayılarında saatler içinde güncelleme yapılabilir.

Georgetown Üniversitesine bağlı Prens El-Velid bin Talal Müslüman-Hristiyan Anlayışı Merkezi tarafından yapılan açıklamaya göre Esposito, geçirdiği kalp ameliyatının ardından gelişen komplikasyonlar nedeniyle yaşamını yitirdi.

John L. Esposito kimdir?

1940 yılında ABD’nin New York kentindeki Brooklyn bölgesinde doğan John L. Esposito, Orta Doğu, din ve İslam araştırmaları alanındaki çalışmalarıyla uluslararası alanda tanındı.

Akademik kariyerinin yaklaşık 20 yılını College of the Holy Cross’ta geçiren Esposito, daha sonra Georgetown Üniversitesine katıldı. Burada din, uluslararası ilişkiler ve İslam araştırmaları alanlarında dersler verdi.

Esposito, İslam düşünürü İsmail Raci el-Faruki’nin öğrencileri arasında yer aldı. Çalışmalarında İslam dünyasının siyasi, toplumsal ve dinî çeşitliliğine dikkat çekerek Müslüman toplumların yalnızca şiddet ve güvenlik başlıkları üzerinden değerlendirilmesine karşı çıktı.

Müslüman-Hristiyan diyaloğu için merkez kurdu

John L. Esposito, 1993 yılında Georgetown Üniversitesi bünyesinde Müslüman-Hristiyan ilişkilerine odaklanan Center for Muslim-Christian Understanding’ın kuruluşuna öncülük etti.

Merkezin kurucu direktörlüğünü üstlenen Esposito, farklı inanç grupları arasında diyalog, karşılıklı anlayış ve iş birliğinin geliştirilmesi için çalışmalar yürüttü. İslamofobi ve dinî çoğulculuk üzerine araştırmalar yapan Bridge Initiative’in kuruluşunda da görev aldı.

50’den fazla kitaba imza attı

Yarım asrı aşan akademik kariyeri boyunca 50’den fazla kitabın yazarlığını, ortak yazarlığını veya editörlüğünü üstlenen Esposito’nun eserleri çok sayıda dile çevrildi.

En çok bilinen çalışmaları arasında “Islam: The Straight Path”, “The Islamic Threat: Myth or Reality?”, “What Everyone Needs to Know About Islam”, “The Future of Islam” ve “Islamophobia: The Challenge of Pluralism in the 21st Century” bulunuyor.

Esposito ayrıca “The Oxford Dictionary of Islam”, “The Oxford History of Islam” ve “The Oxford Encyclopedia of the Islamic World” gibi önemli akademik kaynakların hazırlanmasında görev aldı.

İslamofobiye karşı mücadele etti

Esposito, Batı dünyasında İslam ve Müslümanlar hakkındaki yanlış bilgilerin ve önyargıların giderilmesini akademik çalışmalarının merkezine yerleştirdi.

Kitapları ve konuşmalarıyla öğrencilerden gazetecilere, siyasetçilerden dinî liderlere kadar geniş bir kesime ulaşan akademisyen, Müslüman toplumların tek tip bir yapı olarak görülmemesi gerektiğini savundu.

Amerikan-İslam İlişkileri Konseyi de Esposito’nun ölümünün ardından yayımladığı mesajda, ünlü akademisyenin İslam’ın doğru anlaşılmasına ve dinler arası iş birliğine önemli katkılarda bulunduğunu belirtti.

Akademi dünyasında derin üzüntü

John L. Esposito’nun vefatı, İslam araştırmaları ve dinler arası diyalog alanında büyük kayıp olarak değerlendirildi. Esposito’nun çalışmaları, yetiştirdiği öğrenciler ve yayımladığı eserlerle akademi dünyasındaki etkisini sürdüreceği ifade edildi.