Habere göre İran, Ürdün’de iki ABD askerinin öldüğü saldırıdan önce bölgedeki Amerikan birliklerine üç ayrı saldırı daha düzenledi. Bu saldırılarda onlarca askerin yaralandığı ve ABD ordusuna ait bazı helikopterlerin hasar gördüğü iddia edildi. Pentagon’un resmî açıklamalarında ise söz konusu saldırılara ilişkin ayrıntılara yer verilmedi.

Yaralanan askerler kısa sürede göreve döndü

İsmi açıklanmayan bir ABD’li askerî yetkili, CENTCOM’un kısa sürede görevine dönen yaralı askerleri kamuoyuna açıklamak zorunda olmadığını savundu.

Bir başka yetkili ise üslerde meydana gelen hasarın ve saldırıların etkisinin ayrıntılı biçimde paylaşılmasının İran’a istihbarat sağlayabileceğini söyledi. Yetkiliye göre bu bilgiler, İran’ın sonraki saldırılarını daha isabetli biçimde planlamasına yardımcı olabilir.

Pentagon iddiaları reddetti

Pentagon Sözcüsü Sean Parnell, askerlerin yaralandığı bilgisinin kasıtlı olarak gizlendiği iddiasını reddetti. Parnell, haberde kullanılan rakamların bağlamından koparıldığını ve kamuoyuna yanıltıcı bir tablo sunulduğunu savundu.

ABD Savunma Bakanlığı, askerî kayıplara ilişkin verilerin Savunma Kayıp Analiz Sistemi üzerinden düzenli olarak yayımlandığını belirtti. Pentagon ayrıca yaralanma kayıtlarının yalnızca doğrudan çatışmalarda meydana gelen ağır vakaları değil, farklı derecelerdeki sağlık sorunlarını da içerebildiğine dikkat çekti.

İran savaşında 420’den fazla ABD askeri yaralandı

Reuters’ın aktardığı güncel verilere göre, İran’la çatışmaların başlamasından bu yana 420’den fazla ABD askeri yaralandı. Aynı dönemde hayatını kaybeden Amerikan askerlerinin sayısı ise 17’ye yükseldi.

Ürdün’de 17 Temmuz’da gerçekleştirilen saldırıda iki ABD askeri yaşamını yitirirken bir asker kayıp olarak duyuruldu. Daha sonra saldırının gerçekleştiği bölgede kimliği henüz doğrulanmamış kalıntılar bulunduğu açıklandı. Irak’ın kuzeyinde İran’a ait düşürülen bir insansız hava aracındaki patlamamış mühimmatın imhası sırasında da bir ABD askeri hayatını kaybetti.

Tartışmanın merkezinde şeffaflık var

Pentagon’un bütün saldırıları ve hafif yaralanmaları ayrı ayrı açıklamak zorunda olup olmadığı tartışması, ABD’de askerî şeffaflığı yeniden gündeme taşıdı.

Savunma Bakanlığı bilgilerin operasyon güvenliği nedeniyle sınırlı tutulduğunu savunurken, eleştiriler kamuoyuna açıklanan tablonun sahadaki gerçek kayıpları tam olarak yansıtmadığı yönünde yoğunlaşıyor.

Ortaya atılan iddialar bağımsız olarak doğrulanmış değil. Ancak Pentagon’un açıklamadığı öne sürülen saldırıların ayrıntıları ve yaralanan askerlerin gerçek sayısı üzerindeki tartışmanın önümüzdeki günlerde büyümesi bekleniyor.

El-Hayye, 2024 yılında öldürülen Yahya Sinvar’ın ardından Hamas’ı yöneten beş kişilik geçici konseyde bulunuyordu. Liderlik yarışında El-Hayye ile Hamas’ın eski siyasi büro başkanı Halid Meşal öne çıkmıştı.

Müzakere masasının önemli ismiydi

Halil el-Hayye, son yıllarda Hamas’ın dış dünyada en fazla görünen yöneticilerinden biri oldu. Özellikle Katar ve Mısır’ın arabuluculuğunda yürütülen Gazze’de ateşkes ve esir takası görüşmelerinde Hamas heyetine başkanlık etti.

El-Hayye’nin İran yönetimiyle yakın ilişkileri bulunurken, Arap ülkeleri ve diğer bölgesel aktörlerle yapılan temaslarda da önemli görevler üstlendiği biliniyor.

Halil el-Hayye kimdir?

1960 yılında Gazze’de doğan Halil el-Hayye, Hamas’ın kuruluş döneminden bu yana hareketin içerisinde yer alıyor. Daha önce Filistin Yasama Meclisi üyeliği yapan El-Hayye, uzun yıllar Gazze’deki siyasi yapılanmanın üst kademelerinde görev aldı.

Yahya Sinvar’ın yakın çalışma arkadaşlarından biri olarak bilinen El-Hayye, İsmail Heniyye ve Sinvar’ın öldürülmesinin ardından Hamas’ın yurt dışındaki en etkili isimlerinden biri haline geldi.

İsrail’in Katar’daki saldırısından kurtulmuştu

İsrail, Eylül 2025’te Katar’ın başkenti Doha’da Hamas’ın üst düzey yöneticilerinin bulunduğu bir binayı hedef almıştı. Saldırının hedefleri arasında El-Hayye de yer almış, ancak Hamas’ın müzakere heyetinin saldırıdan kurtulduğu açıklanmıştı.

Saldırıda El-Hayye’nin oğullarından Himam el-Hayye’nin hayatını kaybettiği bildirilmişti.

Yeni lideri zorlu bir süreç bekliyor

El-Hayye, Hamas’ın askeri ve siyasi açıdan büyük baskı altında olduğu bir dönemde görevi devraldı. Hareket, Gazze’deki yönetim yetkilerini uluslararası destekli teknokrat bir komiteye devretmeye hazır olduğunu açıklarken silahsızlanma konusunda henüz anlaşma sağlanamadı.

Yeni liderin önündeki en önemli başlıklar arasında Gazze’de kalıcı ateşkes, İsrail ordusunun bölgeden çekilmesi, yeniden yapılanma süreci ve Hamas’ın silahlı kanadının geleceği bulunuyor.

Yeni kararla birlikte İstanbul Sözleşmesi’nin Çekya Parlamentosundaki onay sürecinin devam ettirilmemesi kararlaştırıldı. Ancak Çekya sözleşmeyi daha önce yürürlüğe koymadığı için yaşanan gelişmenin hukuki karşılığı “sözleşmeden çekilme” değil, onay sürecinin durdurulması oldu.

Çekya İstanbul Sözleşmesi’nden çekildi mi?

Çekya, İstanbul Sözleşmesi’ni 2 Mayıs 2016 tarihinde imzaladı ancak parlamentodaki onay sürecini tamamlamadı. Avrupa Konseyi’nin 15 Temmuz 2026 tarihli kayıtlarında da Çekya’nın imzacı olduğu, buna karşılık sözleşmeyi onaylamadığı görülüyor.

Bu nedenle hükümetin son kararı, yürürlükte bulunan bir uluslararası sözleşmeden çıkılması anlamına gelmiyor. Karar, önceki hükümetin sözleşmeyi onaylatmak amacıyla başlattığı siyasi ve parlamenter sürecin sona erdirilmesi anlamına geliyor.

Önceki hükümet onay sürecini 2023’te başlatmıştı

Petr Fiala liderliğindeki önceki Çekya hükümeti, Haziran 2023’te İstanbul Sözleşmesi’nin onaylanması yönündeki teklife destek vermişti. Hükümet, hazırlanan metni parlamentonun değerlendirmesine sunmuştu.

Ancak sözleşme Ocak 2024’te Çekya Parlamentosunun üst kanadı olan Senatoda yeterli desteği bulamadı. Oylamaya katılan 71 senatörden 34’ü sözleşmenin onaylanması yönünde oy kullandı. Kabul edilmesi için gereken çoğunluk iki oy farkla sağlanamadı.

Yeni hükümetin 2023 tarihli kararı iptal etmesiyle birlikte, Senatoda daha önce durdurulan süreç tamamen gündemden kaldırılmış oldu.

Sözleşmeye neden karşı çıkılıyor?

İstanbul Sözleşmesi’ne karşı çıkan Çekyalı siyasetçiler, ülkenin mevcut yasalarının kadına yönelik şiddet ve aile içi şiddetle mücadele için yeterli olduğunu savunuyor.

Muhalif kesimler ayrıca sözleşmede kullanılan “toplumsal cinsiyet” kavramının geleneksel kadın ve erkek rollerini tartışmaya açtığını ve sözleşmenin hukuki bir düzenlemeden çok ideolojik bir metin olduğunu ileri sürüyor.

Sözleşmeyi destekleyenler ise metnin aile yapısını veya evlilik tanımını değiştirmediğini; temel amacının şiddetin önlenmesi, mağdurların korunması ve kamu kurumları arasında etkili bir mücadele sistemi kurulması olduğunu belirtiyor.

Muhalefetten hükümete eleştiri

Hükümetin aldığı karar, Çekya’daki muhalefet partileri ve insan hakları savunucuları tarafından eleştirildi. Eski Adalet Bakanı Eva Decroix, kararın mevcut durumda büyük bir hukuki etkisinin bulunmadığını ancak hükümetin değerleri ve öncelikleri konusunda güçlü bir siyasi mesaj verdiğini söyledi.

Eleştirilerde, kadına yönelik şiddetle mücadelenin kültürel ve ideolojik tartışmaların konusu haline getirilmemesi gerektiği vurgulandı.

İstanbul Sözleşmesi neleri kapsıyor?

Avrupa Konseyi tarafından 2011 yılında kabul edilen İstanbul Sözleşmesi; kadına yönelik şiddetin önlenmesi, mağdurların korunması, şiddet faillerinin cezalandırılması ve devlet kurumları arasında koordinasyon sağlanmasını amaçlıyor.

Sözleşme; aile içi şiddet, cinsel saldırı, taciz, zorla evlendirme ve ısrarlı takip gibi eylemlere karşı yasal ve kurumsal önlemler alınmasını öngörüyor. Taraf ülkelerden mağdurlar için sığınma evleri, danışmanlık hizmetleri ve etkili başvuru mekanizmaları oluşturması isteniyor.

Çekya’nın aldığı son kararla birlikte ülke, İstanbul Sözleşmesi’ni imzalayan ancak ulusal onay işlemlerini tamamlamayan Avrupa ülkeleri arasında kalmaya devam edecek.

Netanyahu, sosyal medya hesabından paylaşılan görüntüde Arjantin’in finale yükselmesini kutlarken, İspanya karşısında Lionel Messi ve takım arkadaşlarının yanında olduğunu ifade etti.

Netanyahu’dan Arjantin’e destek mesajı

Görüşmede Arjantin Büyükelçisi Wahnish’in, Devlet Başkanı Javier Milei’nin mesajını Netanyahu’ya ilettiği belirtildi. İsrail Başbakanı da Milei ile dostluğuna vurgu yaparak Arjantin’e başarı dileklerini iletti.

Netanyahu’nun, “Arjantin’i yarın da destekliyoruz. İyi şanslar” ifadelerini kullandığı ve açıklamasını “Vamos Argentina” sözleriyle tamamladığı aktarıldı.

Milei ile dostluğuna dikkat çekti

Netanyahu, Arjantin Devlet Başkanı Javier Milei’yi “gerçek bir dost” olarak nitelendirdi. Milei yönetimi, son yıllarda İsrail ile ilişkileri güçlendiren bir dış politika izlerken bu yakınlık Netanyahu’nun final tercihine de yansıdı.

İsrail Başbakanlığı tarafından yapılan paylaşımda Netanyahu’nun Arjantin milli takımına Dünya Kupası finalinde başarı dilediği açıklandı.

İspanya-Arjantin finali ne zaman?

2026 FIFA Dünya Kupası finalinde İspanya ile son şampiyon Arjantin karşı karşıya gelecek. Dev mücadele 19 Temmuz 2026 Pazar günü New York-New Jersey Stadyumu’nda oynanacak. Karşılaşma Türkiye saatiyle 22.00’de başlayacak.

Arjantin, üst üste ikinci kez Dünya Kupası şampiyonluğunu hedeflerken İspanya ise 2010’dan sonra tarihinde ikinci kez kupayı kazanmak için sahaya çıkacak.

Trump da finali tribünden izleyecek

Dünya Kupası finalinde çok sayıda devlet ve hükümet temsilcisinin bulunması bekleniyor. Beyaz Saray, ABD Başkanı Donald Trump’ın karşılaşmayı stadyumdan izleyeceğini doğruladı. Trump’ın FIFA Başkanı Gianni Infantino ile birlikte kupa törenine katılması planlanıyor.

Netanyahu’nun Arjantin’e verdiği destek ise final öncesinde spor ile siyasetin bir kez daha aynı gündemde buluşmasına neden oldu.

ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı, 17 Temmuz’da gerçekleştirilen saldırının ardından bir Amerikan askerinden de haber alınamadığını duyurdu.

CENTCOM saldırının bilançosunu açıkladı

CENTCOM tarafından 18 Temmuz 2026 tarihinde yapılan resmi açıklamada, İran’a ait balistik füzeler ve insansız hava araçlarına karşı savunma faaliyeti yürütüldüğü sırada iki ABD askerinin yaşamını yitirdiği belirtildi.

Açıklamaya göre bir asker kayıp olarak aranırken, dört Amerikan askeri Ürdün’deki hastanelere sevk edildi. Tedavileri tamamlanan dört askerin taburcu edildiği, hafif yaralanan diğer personelin ise görevine döndüğü bildirildi.

Ölen askerlerin kimliklerinin, ailelerine haber verilmesinin ardından açıklanacağı kaydedildi.

Hedefin Muwaffaq Salti Hava Üssü olduğu bildirildi

İran devlet medyası, saldırının Ürdün’ün El Ezrak bölgesindeki Muwaffaq Salti Hava Üssü’ne düzenlendiğini duyurdu. İran Devrim Muhafızları, operasyonun ABD’nin İran’daki hedeflere yönelik hava saldırılarına karşılık gerçekleştirildiğini savundu.

İran tarafı, saldırıda Amerikan savaş uçakları ile bazı askeri tesislerin vurulduğunu öne sürdü. Ancak uçakların imha edildiğine ilişkin bu iddialar bağımsız kaynaklar tarafından doğrulanamadı. Reuters da İran’ın açıkladığı hasar bilançosunu bağımsız olarak teyit edemediğini bildirdi.

Saldırının ardından dört asker hastaneye kaldırıldı

İlk haberlerde saldırıda “çok sayıda askerin yaralandığı” öne sürüldü. CENTCOM’un resmi açıklamasında ise hastaneye sevk edilen asker sayısının dört olduğu belirtildi.

Amerikan ordusuna göre dört asker tedavilerinin ardından taburcu edildi. Hafif yaralanma nedeniyle kontrol edilen diğer personel de yeniden görevine başladı.

Associated Press, saldırının İran tarafından doğrudan gerçekleştirilen atışlar sonucunda yaşanan ilk Amerikan asker ölümleri arasında bulunduğunu aktardı. Çatışmaların başladığı tarihten bu yana hayatını kaybeden ABD askerlerinin sayısının 16’ya yükseldiği bildirildi.

ABD saldırı anını yayımladı mı?

Sosyal medyada ve bazı haber sitelerinde ABD’nin Ürdün’deki üssün vurulma anını yayımladığı ileri sürüldü. Ancak CENTCOM’un resmi açıklamasında saldırı anına ait bir görüntü paylaşılmadı.

Uluslararası ajanslarda kullanılan ve CENTCOM tarafından servis edilen görüntüler, Amerikan ordusunun İran’daki hedeflere gerçekleştirdiği saldırılara ait. Bu görüntülerin Muwaffaq Salti Hava Üssü’nün vurulma anını gösterdiği doğrulanmadı.

İran; Ürdün, Kuveyt ve Bahreyn’deki hedeflere yöneldi

İran’ın aynı dönemde Ürdün’ün yanı sıra Kuveyt ve Bahreyn’de bulunan Amerikan askeri noktalarını da hedef aldığı bildirildi. Kuveyt yönetimi, ülkeye gönderilen bazı İran füzeleri ve insansız hava araçlarının hava savunma sistemleri tarafından etkisiz hale getirildiğini açıkladı.

İran Devrim Muhafızları ise Kuveyt’teki Camp Arifjan ile Ali Al Salem Hava Üssü’nü ve Bahreyn’deki Şeyh İsa Hava Üssü’nü hedef aldığını duyurdu. Bölgedeki karşılıklı saldırılar, çatışmaların daha geniş bir coğrafyaya yayılabileceği endişesini artırdı.

ABD-İran gerilimi Hürmüz Boğazı çevresinde büyüyor

ABD ordusu, İran saldırısından önce yedinci gece üst üste İran’daki askeri hedeflere operasyon düzenlediğini açıklamıştı. CENTCOM; gözetleme noktaları, askeri lojistik altyapısı, yer altı silah depoları ve deniz unsurlarının hedef alındığını bildirdi.

Karşılıklı saldırıların merkezinde, dünya enerji taşımacılığı açısından kritik öneme sahip Hürmüz Boğazı bulunuyor. Bölgede yaşanan gelişmelerin petrol sevkiyatları ve küresel enerji fiyatları üzerindeki baskıyı artırmasından endişe ediliyor.

Saldırının en ağır bilançosu, Tambov bölgesindeki Kotovsk şehrinde kurulu e-ticaret platformu Wildberries'e ait lojistik merkezinde yaşandı. Tambov Bölge Valisi Yevgeny Pervıyşov, İHA'nın gece vardiyasında çalışan personelin bulunduğu depoya isabet ettiğini, saldırıda 7 kişinin öldüğünü açıkladı. Yaralı sayısına ilişkin ilk açıklamalarda 24 kişi belirtilirken, bazı kaynaklarda bu rakamın 25'e yükseldiği aktarıldı. Vali Pervıyşov, depoda çıkan yangının kontrol altına alındığını ve söndürme çalışmalarının sürdüğünü belirtti.

Moskova'da Depo, Petrol Tesisi ve Hastane Etkilendi

Saldırılar Moskova bölgesinde de etkili oldu. Moskova Bölge Valisi Andrey Vorobyov, bölgedeki başka bir Wildberries deposuna İHA düşmesi sonucu 24 kişinin yaralandığını duyurdu. Aynı bölgede bir petrol depolama tesisinde de İHA saldırısı sonrası yangın çıktı; alevlerin yakınındaki bir doğum hastanesi önlem amacıyla tahliye edilerek hastalar başka sağlık kuruluşlarına nakledildi.

Rusya: 379 İHA Düşürüldü

Rusya Savunma Bakanlığı, gece boyunca ülke genelinde hava savunma sistemlerinin 379 Ukrayna İHA'sını etkisiz hale getirdiğini açıkladı. Saldırıların ardından bölgede arama kurtarma ve enkaz kaldırma çalışmaları sürüyor.

Savaşın Ekonomiye Yansıyan Yeni Cephesi

Wildberries, Rusya'nın en büyük e-ticaret platformlarından biri olarak ülke genelinde geniş bir lojistik ağına sahip. Şirkete ait tesislerin art arda hedef alınması, savaşın sivil tedarik zincirlerini ve ekonomik altyapıyı da doğrudan etkilediğini gösteriyor.

Bu haberde yer alan bilgiler Rus yetkililerin açıklamalarına dayanmaktadır; can kaybı ve yaralı sayılarında saatler içinde güncelleme yapılabilir.

Georgetown Üniversitesine bağlı Prens El-Velid bin Talal Müslüman-Hristiyan Anlayışı Merkezi tarafından yapılan açıklamaya göre Esposito, geçirdiği kalp ameliyatının ardından gelişen komplikasyonlar nedeniyle yaşamını yitirdi.

John L. Esposito kimdir?

1940 yılında ABD’nin New York kentindeki Brooklyn bölgesinde doğan John L. Esposito, Orta Doğu, din ve İslam araştırmaları alanındaki çalışmalarıyla uluslararası alanda tanındı.

Akademik kariyerinin yaklaşık 20 yılını College of the Holy Cross’ta geçiren Esposito, daha sonra Georgetown Üniversitesine katıldı. Burada din, uluslararası ilişkiler ve İslam araştırmaları alanlarında dersler verdi.

Esposito, İslam düşünürü İsmail Raci el-Faruki’nin öğrencileri arasında yer aldı. Çalışmalarında İslam dünyasının siyasi, toplumsal ve dinî çeşitliliğine dikkat çekerek Müslüman toplumların yalnızca şiddet ve güvenlik başlıkları üzerinden değerlendirilmesine karşı çıktı.

Müslüman-Hristiyan diyaloğu için merkez kurdu

John L. Esposito, 1993 yılında Georgetown Üniversitesi bünyesinde Müslüman-Hristiyan ilişkilerine odaklanan Center for Muslim-Christian Understanding’ın kuruluşuna öncülük etti.

Merkezin kurucu direktörlüğünü üstlenen Esposito, farklı inanç grupları arasında diyalog, karşılıklı anlayış ve iş birliğinin geliştirilmesi için çalışmalar yürüttü. İslamofobi ve dinî çoğulculuk üzerine araştırmalar yapan Bridge Initiative’in kuruluşunda da görev aldı.

50’den fazla kitaba imza attı

Yarım asrı aşan akademik kariyeri boyunca 50’den fazla kitabın yazarlığını, ortak yazarlığını veya editörlüğünü üstlenen Esposito’nun eserleri çok sayıda dile çevrildi.

En çok bilinen çalışmaları arasında “Islam: The Straight Path”, “The Islamic Threat: Myth or Reality?”, “What Everyone Needs to Know About Islam”, “The Future of Islam” ve “Islamophobia: The Challenge of Pluralism in the 21st Century” bulunuyor.

Esposito ayrıca “The Oxford Dictionary of Islam”, “The Oxford History of Islam” ve “The Oxford Encyclopedia of the Islamic World” gibi önemli akademik kaynakların hazırlanmasında görev aldı.

İslamofobiye karşı mücadele etti

Esposito, Batı dünyasında İslam ve Müslümanlar hakkındaki yanlış bilgilerin ve önyargıların giderilmesini akademik çalışmalarının merkezine yerleştirdi.

Kitapları ve konuşmalarıyla öğrencilerden gazetecilere, siyasetçilerden dinî liderlere kadar geniş bir kesime ulaşan akademisyen, Müslüman toplumların tek tip bir yapı olarak görülmemesi gerektiğini savundu.

Amerikan-İslam İlişkileri Konseyi de Esposito’nun ölümünün ardından yayımladığı mesajda, ünlü akademisyenin İslam’ın doğru anlaşılmasına ve dinler arası iş birliğine önemli katkılarda bulunduğunu belirtti.

Akademi dünyasında derin üzüntü

John L. Esposito’nun vefatı, İslam araştırmaları ve dinler arası diyalog alanında büyük kayıp olarak değerlendirildi. Esposito’nun çalışmaları, yetiştirdiği öğrenciler ve yayımladığı eserlerle akademi dünyasındaki etkisini sürdüreceği ifade edildi.

Fransa Ulusal Meclisi, ağır ve tedavisi mümkün olmayan hastalıklara sahip yetişkinlerin belirli koşullar altında tıbbi yardımla yaşamlarını sonlandırabilmelerine imkân tanıyan düzenlemeyi kabul etti. Tasarı 291 “evet” oyuyla Meclis’ten geçerken, yasanın hemen uygulanmaya başlamayacağı belirtildi.

Fransa’da uzun süredir tartışılan yaşamın sonlandırılmasına yardım düzenlemesinde kritik aşama tamamlandı. Ulusal Meclis, “ölmeye yardım hakkı” olarak adlandırılan yasa teklifini 15 Temmuz 2026 tarihinde kesin okumada kabul etti.

Oylamada 291 milletvekili düzenlemenin kabulü yönünde oy kullanırken, 241 milletvekili karşı çıktı. 29 milletvekili ise çekimser kaldı. Böylece Senato ile Ulusal Meclis arasında yaşanan görüş ayrılığının ardından son sözü Ulusal Meclis söylemiş oldu.

Yardımlı ölüm yasası kimleri kapsayacak?

Düzenlemeden yararlanabilmek için kişinin 18 yaşını doldurmuş olması ve Fransız vatandaşı ya da Fransa’da yasal olarak ikamet eden biri olması gerekecek.

Başvuru sahibinin hayati tehlike oluşturan ciddi ve tedavisi mümkün olmayan bir hastalığının bulunması, hastalığın ileri ya da son aşamaya ulaşması ve hastalığa bağlı sürekli, dayanılmaz veya tedaviyle giderilemeyen acılar yaşaması şartı aranacak.

Kişinin ayrıca baskı altında kalmadan, özgür ve bilinçli şekilde karar verebilmesi gerekecek. Yalnızca psikolojik acı yaşanması ise düzenlemeden faydalanmak için tek başına yeterli kabul edilmeyecek.

Ölümcül maddeyi hasta kendisi kullanacak

Yasaya göre gerekli koşulları sağlayan kişiye ölümcül bir madde verilebilecek. Esas yöntemde ilacın başvuru sahibi tarafından kullanılması öngörülüyor.

Kişinin fiziksel durumu ilacı kendisinin kullanmasına izin vermiyorsa madde, talebi üzerine bir doktor ya da hemşire tarafından uygulanabilecek. Başvurunun kabul edilmesinden önce doktorun farklı sağlık çalışanlarından oluşan bir ekibin görüşünü alması gerekecek.

Ötanazi ile yardımlı ölüm arasındaki fark ne?

Tıbbi yardımlı intiharda ölümcül ilaç doktor tarafından hazırlanıyor ancak hasta tarafından kullanılıyor. Ötanazide ise ölümcül madde doğrudan doktor veya başka bir sağlık çalışanı tarafından uygulanıyor.

Fransa’daki düzenleme ağırlıklı olarak ilacın hasta tarafından kullanılmasına dayanıyor. Sağlık çalışanının uygulama yapması, yalnızca kişinin bunu fiziksel olarak gerçekleştiremeyeceği durumlarla sınırlandırılıyor.

Yasa hemen yürürlüğe girecek mi?

Ulusal Meclis’teki son oylamanın tamamlanması, düzenlemenin hemen uygulanacağı anlamına gelmiyor. Muhalif milletvekillerinin metni Fransa Anayasa Konseyine taşıması bekleniyor.

Anayasal incelemenin ardından düzenlemenin Cumhurbaşkanı tarafından yayımlanması ve uygulamaya ilişkin yönetmeliklerin hazırlanması gerekecek. Bu nedenle başvuruların ne zaman başlayacağı henüz kesinleşmedi.

Senato düzenlemeyi reddetmişti

Fransa Senatosu yasa teklifini farklı aşamalarda reddetti. İki meclisin ortak metin üzerinde anlaşamaması üzerine hükümet, anayasal yetki kapsamında son kararın Ulusal Meclis tarafından verilmesini istedi.

Ulusal Meclis’in 15 Temmuz’daki kesin kabulüyle parlamentodaki yasama süreci tamamlandı. Bununla birlikte düzenleme, Fransa’da siyasi, tıbbi, dini ve etik tartışmaların merkezinde kalmaya devam ediyor.

Düzenlemeye destek verenler ve karşı çıkanlar ne diyor?

Yasayı savunanlar, tedavisi olmayan hastalıklarla yaşayan ve dayanılmaz acılar çeken kişilere yaşamlarının sonuyla ilgili karar verme hakkı tanındığını belirtiyor.

Karşı çıkanlar ise yaşlıların, engellilerin ve ağır hastaların aileleri ya da çevreleri tarafından baskı altında bırakılabileceğini savunuyor. Sağlık çalışanlarının bir bölümü de hastalığın ileri aşaması ve dayanılmaz acı gibi ölçütlerin uygulamada nasıl değerlendirileceği konusunda endişelerini dile getiriyor.

Fransa Ulusal Meclisinin kararı, ülkede yaşamın son dönemine ilişkin yasal düzenlemelerde önemli bir değişimin önünü açtı. Ancak yasanın kesinleşmesi için anayasal ve idari süreçlerin tamamlanması bekleniyor.

Zelenskiy’den kabine değişikliği açıklaması

Zelenskiy, Svyrydenko’ya başbakanlık dönemindeki çalışmaları için teşekkür ederek kendisine Ukrayna’nın önemli bir ortakla ilişkilerini kapsayan yeni bir görev teklif ettiğini açıkladı.

Ukrayna lideri, milletvekilleriyle birlikte hükümette gerekli değişikliklerin yapılmasını beklediğini belirtti. Kabine revizyonunun, ülkenin güncellenen siyasi stratejisinin uygulanması amacıyla planlandığını ifade etti.

Svyrydenko resmen görevden alındı mı?

Yulia Svyrydenko henüz resmî olarak görevden alınmadı. Ukrayna yasalarına göre başbakanın görevden ayrılabilmesi için parlamentonun onayı gerekiyor.

Başbakanın istifasının kabul edilmesi, mevcut hükümetin tamamının da görevden ayrılması anlamına geliyor. Bu nedenle önümüzdeki günlerde Ukrayna Parlamentosu Verkhovna Rada’da önemli oylamaların yapılması bekleniyor.

Yeni görevi ABD Büyükelçiliği olabilir

Zelenskiy, Svyrydenko’ya teklif edilen yeni görevin ayrıntılarını açıklamadı. Muhalefet milletvekili Yaroslav Zhelezniak ise Svyrydenko’nun Ukrayna’nın Washington Büyükelçisi olarak görevlendirilebileceğini öne sürdü.

Ancak bu iddia Ukrayna yönetimi tarafından henüz resmen doğrulanmadı. Zelenskiy ayrıca güvenlik ve kolluk kurumlarının yönetimlerinde de değişiklikler yapılacağını bildirdi.

Ukrayna’nın yeni başbakanı kim olacak?

Başbakanlık için henüz resmî bir aday açıklanmadı. Ukrayna siyasetinde konuşulan muhtemel isimler arasında eski Başbakan ve mevcut Enerji Bakanı Denys Shmyhal, Savunma Bakanı Mykhailo Fedorov ve devlet enerji şirketi Naftogaz’ın yöneticisi Serhiy Koretskyi bulunuyor.

Yulia Svyrydenko kimdir?

Yulia Svyrydenko, Temmuz 2025’te Ukrayna Parlamentosunun onayıyla başbakanlık görevine getirildi. Svyrydenko’dan önce yaklaşık beş yıl boyunca başbakanlık koltuğunda Denys Shmyhal bulunuyordu.

Shmyhal’ın ayrılmasının ardından gerçekleştirilen kabine değişikliğinde Svyrydenko yeni hükümetin başına geçmişti. Aradan yaklaşık bir yıl geçmesinin ardından Ukrayna yönetimi yeniden kapsamlı bir hükümet değişikliğine hazırlanıyor.

Graham’ın ölümüne neden olan hastalığın ne olduğu konusunda ayrıntılı bir bilgi paylaşılmadı. Ailesi, bu zor dönemde özel hayatlarına saygı gösterilmesini isterken kendileri için dua edenlere teşekkür etti.

Lindsey Graham 71 yaşında hayatını kaybetti

9 Temmuz 1955 tarihinde doğan Lindsey Graham, ölümünden yalnızca iki gün önce 71 yaşına girmişti. Güney Carolina’yı temsilen 2003 yılından bu yana ABD Senatosu’nda görev yapan Graham, yaşamını yitirdiği sırada Senato Bütçe Komitesi Başkanlığı görevini yürütüyordu.

Graham, Haziran 2026’da düzenlenen Cumhuriyetçi Parti ön seçimini kazanmış ve kasım ayında yapılacak seçimlerde beşinci dönem için yeniden senatör olmaya hazırlanıyordu.

Ölümünden bir gün önce Ukrayna’daydı

Lindsey Graham’ın ölümünden kısa süre önce diplomatik temaslarını sürdürdüğü ortaya çıktı. Graham, 10 Temmuz Cuma günü Ukrayna’nın başkenti Kiev’de Devlet Başkanı Volodimir Zelenski ile görüşmüştü.

Görüşmenin ardından Rus petrolü satın alan ülkelere yönelik yaptırım tasarısı konusunda Trump yönetimiyle anlaşmaya varıldığını açıklayan Graham, tasarının yasalaşmasının önünün açıldığını söylemişti. Bu ziyaret, Graham’ın kamuoyuna yansıyan son siyasi faaliyetlerinden biri oldu.

Önce Trump’ı eleştirdi, ardından yakın müttefiki oldu

Cumhuriyetçi Parti’nin dış politika ve savunma konularındaki en etkili isimlerinden biri olan Lindsey Graham, 2016 başkanlık seçimleri öncesinde Donald Trump’ın sert eleştirmenleri arasında yer alıyordu.

Trump’ın başkan seçilmesinin ardından tutumunu değiştiren Graham, zaman içerisinde Trump’ın Kongre’deki en güçlü destekçilerinden biri haline geldi. Özellikle İran, İsrail, Rusya ve Ukrayna politikalarına ilişkin sert açıklamalarıyla tanındı.

Lindsey Graham kimdir?

Lindsey Olin Graham, 9 Temmuz 1955’te ABD’nin Güney Carolina eyaletindeki Central kasabasında dünyaya geldi. University of South Carolina’da psikoloji ve hukuk eğitimi alan Graham, siyasi kariyerinden önce ABD Hava Kuvvetleri’nde askeri hukukçu olarak görev yaptı.

1994 yılında ABD Temsilciler Meclisi’ne seçilen Graham, 2002’de Senato seçimlerini kazanarak Güney Carolina senatörü oldu. Senato’daki görevine Ocak 2003’te başlayan Cumhuriyetçi siyasetçi; yargı, bütçe, savunma ve dış politika alanlarında önemli görevler üstlendi.

Graham ayrıca 2016 başkanlık seçimleri öncesinde Cumhuriyetçi Parti’nin başkan adaylığı için yarışmış ancak yeterli desteğe ulaşamayınca kampanyasını sona erdirmişti.

Lindsey Graham’ın ani ölümü, Cumhuriyetçi Parti’de ve ABD Senatosu’nda önemli bir boşluk oluşturdu. Cenaze programı ile ölümüne neden olan rahatsızlığa ilişkin yeni bir açıklama henüz yapılmadı.

Olayın, İsrailli yerleşimcilerin saldırıları sonrasında Filistinli sakinlerinin bölgeden ayrılmak zorunda kaldığı Hirbet Zanuta yakınlarında meydana geldiği belirtildi. Khanna, heyetiyle birlikte yıkılan bir Filistin köyünü ve okulu incelemek için bölgeye gittiklerini söyledi.

M4 tüfekleriyle aracın önünü kestiler

Ro Khanna’nın anlatımına göre ABD yapımı M4 tipi tüfekler taşıyan yerleşimciler, heyetin bulunduğu aracın çevresini sardı ve yolu kapattı. Khanna’nın danışmanı Cameron Kasky, grubun bir saatten uzun süre bölgeden ayrılmasına izin verilmediğini açıkladı.

Khanna ise yaşananları, Filistinlilerin Batı Şeria’da her gün karşı karşıya kaldığı baskının küçük bir örneği olarak değerlendirdi. ABD’li siyasetçi, silahlı kişilerin araçlarının geçişini engellemesine rağmen olay yerine gelen İsrail askerlerinin başlangıçta yerleşimcilerden yana tavır aldığını öne sürdü.

ABD Büyükelçiliğinden yardım istendi

Araçta bulunan heyet, Kudüs’teki ABD Büyükelçiliğiyle iletişim kurarak yardım talep etti. İsrail polisinin bölgeye gelmesinin ardından yerleşimciler uzaklaştırıldı ve heyetin yoluna devam etmesine izin verildi.

Khanna, yaklaşık 90 dakika süren olay sırasında kendisini güçsüz hissettiğini belirterek, aynı durumla sürekli karşılaşan Filistinlilerin yaşadıklarına dikkat çekti.

İsrail ordusundan açıklama geldi

İsrail ordusu, Hirbet Zanuta yakınlarında bazı İsrailli sivillerin araçların geçişini engellediğine ilişkin ihbar aldıklarını doğruladı. Açıklamada askerler ve polislerin bölgeye ulaştığı, yolu kapatan kişilerin dağıtıldığı ve araçların geçişine izin verildiği belirtildi.

İsrail polisi ve ABD’nin Kudüs Büyükelçiliği ise olayla ilgili ilk aşamada ayrıntılı bir açıklama yapmadı.

“Kaçırıldı” değil, “alıkonuldu”

Bazı haberlerde Ro Khanna’nın “kaçırıldığı” ifadeleri kullanıldı. Ancak uluslararası kaynaklarda olay, silahlı yerleşimcilerin Kongre üyesinin aracını durdurması ve heyeti yaklaşık 90 dakika boyunca alıkoyması şeklinde aktarıldı. Khanna ve beraberindekiler başka bir yere götürülmedi.

Bu nedenle olayın “kaçırılma” yerine “silahlı yerleşimciler tarafından alıkonulma ve geçişin engellenmesi” şeklinde aktarılması daha doğru görülüyor.

Ro Khanna kimdir?

Kaliforniya’yı ABD Temsilciler Meclisinde temsil eden Demokrat Partili Ro Khanna, İsrail’in Gazze ve Batı Şeria’daki politikalarına yönelik eleştirileriyle tanınıyor. Khanna, üç günlük Batı Şeria gezisinin ardından 2028 ABD başkanlık seçimlerinde aday olmayı ciddi biçimde değerlendirdiğini de söyledi.

Birleşmiş Milletler ve çok sayıda ülke, işgal altındaki Batı Şeria’da kurulan İsrail yerleşimlerini uluslararası hukuka aykırı kabul ediyor. İsrail yönetimi ise bölgenin “işgal edilmiş” değil, statüsü tartışmalı bir toprak olduğunu savunuyor.

İngiliz polisinden yapılan ilk bilgilendirmede, olayla bağlantılı olarak 26 yaşında bir erkeğin gözaltına alındığı açıklandı. Yetkililer, soruşturmanın sürdüğünü belirtirken, ilk değerlendirmelere göre olayın terör ya da siyasi motivasyonla bağlantılı olduğuna dair bir bulgu bulunmadığını bildirdi.

Evinde ağır yaralı halde bulundu

Ann Widdecombe’nin cansız bedeni, İngiltere’nin güneybatısındaki Devon’da bulunan evinde bulundu. Olayın ardından bölgeye polis ve sağlık ekipleri sevk edildi. Yapılan incelemede Widdecombe’nin hayatını kaybettiği belirlendi.

Polisin cinayet soruşturması başlatması, ölümün sıradan bir sağlık sorunu ya da doğal nedenle gerçekleşmediği ihtimalini güçlendirdi. Soruşturma kapsamında ev ve çevresinde detaylı kriminal inceleme yapıldığı, gözaltındaki şüphelinin ise sorgusunun sürdüğü aktarıldı.

İngiliz siyasetinde tanınan bir isimdi

Ann Widdecombe, İngiliz siyasetinin en tartışmalı ve en dikkat çeken isimlerinden biriydi. Uzun yıllar Muhafazakâr Parti’de siyaset yapan Widdecombe, 1987-2010 yılları arasında milletvekilliği görevinde bulundu. John Major hükümeti döneminde bakanlık yapan Widdecombe, ilerleyen yıllarda Brexit yanlısı çizgisiyle öne çıktı.

Siyaset sahnesinden ayrıldıktan sonra da kamuoyunun yakından tanıdığı bir figür olmayı sürdüren Widdecombe, televizyon programlarına katılarak geniş kitlelerce bilinir hale geldi. Özellikle sert üslubu, muhafazakâr görüşleri ve Brexit sürecindeki çıkışlarıyla sık sık gündeme geliyordu.

Siyaset dünyasından peş peşe mesajlar

Widdecombe’nin ölüm haberi İngiltere’de siyasetin farklı kesimlerinden taziye mesajları gelmesine neden oldu. Başbakan Keir Starmer, Widdecombe’nin kamu hizmetine dikkat çekerken, Reform UK lideri Nigel Farage da eski siyasetçinin Brexit sürecindeki rolünü vurguladı.

Ölümün şüpheli bulunması ve cinayet soruşturması başlatılması, İngiltere’de kamu görevlileri ve siyasetçilerin güvenliğiyle ilgili tartışmaları da yeniden gündeme taşıdı. Son yıllarda İngiltere’de siyasetçilere yönelik saldırıların hafızalarda taze olması, bu olayın etkisini daha da artırdı.

Soruşturmanın yönü merak ediliyor

Şu ana kadar olayın nedeni, şüphelinin Widdecombe ile bağlantısı ve saldırının nasıl gerçekleştiğine dair ayrıntılı bilgi paylaşılmadı. Polis, soruşturmanın devam ettiğini ve kamuoyuna doğrulanmamış bilgilere itibar edilmemesi gerektiğini belirtiyor.

Ann Widdecombe’nin ölümü, yalnızca bir eski bakanın hayatını kaybetmesi olarak değil, İngiliz siyasetinin yakın dönem hafızasında iz bırakmış bir ismin şüpheli ölümü olarak değerlendiriliyor. Gözler şimdi polis soruşturmasından gelecek yeni açıklamalara çevrildi.

İran tarafından yapılan açıklamada, Kuveyt ve Bahreyn’deki ABD askeri tesislerine saldırı düzenlendiği bildirildi. Reuters’ın aktardığı bilgilere göre saldırıların, Washington’ın son iki gündür İran’daki askeri hedeflere yönelik operasyonlarına misilleme olarak gerçekleştirildiği belirtildi.

ABD: Hürmüz Boğazı için vurduk

ABD ordusu, İran’a yönelik son saldırıların amacının Hürmüz Boğazı’ndaki gemi trafiğini açık tutmak olduğunu savundu. Washington yönetimi, İran’ın daha önce boğazdan geçen üç kargo gemisini hedef aldığını öne sürerek operasyonların buna karşılık yapıldığını açıkladı.

ABD Başkanı Donald Trump’ın geçici ateşkes için “bitti” açıklamasının ardından gelen bu hamle, bölgede diplomasi ihtimalini zayıflattı.

İran’dan karşılık gecikmedi

ABD saldırılarından saatler sonra İran ordusu, Körfez’deki Amerikan askeri altyapısını hedef aldığını duyurdu. İlk bilgilere göre Kuveyt ve Bahreyn’deki askeri tesisler saldırıların merkezinde yer aldı.

Uluslararası ajansların aktardığı son bilgilerde Katar’daki bazı askeri noktaların da hedef listesinde olduğu bildirildi. İran tarafı saldırıların doğrudan ABD askeri varlığına karşı yapıldığını belirtirken, bölge ülkelerinde hava savunma sistemleri alarma geçti.

Kuveyt’te füzeler ve İHA’lar engellendi

Kuveyt Savunma Bakanlığı, hava sahasına giren füze ve insansız hava araçlarına müdahale edildiğini açıkladı. AP’nin aktardığına göre Kuveyt’te düşen parçalar nedeniyle bir kişi yaralandı. Bahreyn’de de sirenlerin çaldığı, hava savunma sistemlerinin devreye girdiği bildirildi.

Katar’dan ise diplomasiye dönüş çağrısı geldi. Doha yönetimi, bölgedeki gerilimin daha büyük bir çatışmaya dönüşmemesi için taraflara itidal çağrısında bulundu.

Hürmüz Boğazı krizin merkezinde

Son gelişmelerin merkezinde Hürmüz Boğazı bulunuyor. Dünya enerji ticareti açısından kritik öneme sahip bu geçiş noktası, İran ile ABD arasındaki gerilimin en hassas başlığı haline geldi.

Boğazda yaşanacak uzun süreli bir kriz, yalnızca bölge ülkelerini değil küresel petrol fiyatlarını, enerji tedarikini ve piyasalardaki risk algısını da doğrudan etkileyebilir.

Bölgede yeni savaş korkusu

İran’ın misillemesi, ABD’nin operasyonları ve Körfez ülkelerinde artan güvenlik alarmı, bölgede çatışmanın yayılabileceği endişesini güçlendirdi. Şu aşamada taraflardan gelen açıklamalar tansiyonu düşürmek yerine daha da artırıyor.

Uzmanlara göre önümüzdeki saatlerde yapılacak askeri ve diplomatik açıklamalar, krizin sınırlı bir misilleme döngüsünde mi kalacağını yoksa daha geniş çaplı bir savaşa mı dönüşeceğini gösterecek.

Yerel basında yer alan bilgilere göre olay, Murphy’nin bir süredir kaldığı kiralık lüks evin bulunduğu bölgede yaşandı. Görgü tanıkları, ünlü fenomenin olaydan önce alışılmadık davranışlar sergilediğini, daha sonra göle girdiğini ve bir süre yüzdükten sonra gözden kaybolduğunu aktardı.

İhbar üzerine bölgeye polis ve kurtarma ekipleri sevk edildi. Dalgıçların yaklaşık 30 dakika süren çalışmasının ardından Murphy’nin cansız bedenine kıyıdan yaklaşık 20 metre açıkta ulaşıldı. İlk incelemede vücudunda darp ya da saldırı izine rastlanmadığı, kesin ölüm nedeninin ise yapılacak otopsi ve toksikoloji incelemesinin ardından netleşeceği ifade edildi.

Polis ekiplerinin olayla ilgili soruşturmayı sürdürdüğü, Murphy’nin son saatlerine ilişkin detayların da araştırıldığı belirtildi. Bazı kaynaklarda, kaldığı evde hasar tespit edildiği ve aracında bazı maddelerin bulunduğu bilgisi yer alsa da yetkililer bu bulguların ölüm nedeni konusunda tek başına belirleyici olmadığını vurguluyor.

Connor Murphy, özellikle fiziksel dönüşüm videoları, vücut geliştirme paylaşımları ve dikkat çeken sosyal medya içerikleriyle tanınıyordu. YouTube ve Instagram’da milyonlarca kişiye ulaşan Murphy, son yıllarda fitness içeriklerinin yanında daha farklı ve sıra dışı paylaşımlarıyla da gündeme gelmişti.

32 yaşındaki fenomenin ölümü, sosyal medyada büyük yankı uyandırdı. Hayranları ve onu takip eden çok sayıda içerik üreticisi, Murphy için taziye mesajları paylaştı.

Reuters, Şam’da salı günü patlama seslerinin duyulduğunu ve olayın Macron’un Suriye temasları sırasında yaşandığını bildirdi. Haberde ilk aşamada patlamaların kaynağına ilişkin resmi bir açıklama bulunmadığı belirtildi.

Patlamalar otel çevresinde duyuldu

Economic Times’ın Reuters’a dayandırdığı haberine göre patlayıcı düzenekler, Macron’un kalmasının planlandığı otelin yakınında infilak etti. Patlamaların ardından çevredeki yollar güvenlik gerekçesiyle kapatıldı, bölgede önlemler artırıldı.

İlk bilgilere göre can kaybı ya da yaralanmaya ilişkin net bir açıklama yapılmadı. Olayın saldırı mı, kontrollü imha mı yoksa başka bir nedenle mi yaşandığına dair resmi makamların açıklaması bekleniyor.

Macron o sırada temaslardaydı

Macron’un Şam ziyareti, Suriye’de Beşar Esad yönetiminin 2024’te devrilmesinden sonra Avrupa Birliği üyesi bir ülkenin devlet başkanı düzeyinde yapılan ilk ziyaret olarak dikkat çekiyor. Reuters, Macron’un Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed el-Şara ile görüşmeler yapmak üzere Şam’a geldiğini ve ziyaretin yeniden inşa, siyasi geçiş ve bölgesel istikrar başlıklarını içerdiğini aktardı.

Associated Press de Macron’un bu ziyaretle, Esad sonrası dönemde Suriye’ye giden ilk büyük Batılı liderlerden biri olduğunu yazdı. AP’ye göre Macron’un programında Suriyeli yetkililerle görüşmeler, sivil toplum temasları ve ekonomik iş birliği başlıkları bulunuyordu.

Şam’da güvenlik endişesi yeniden gündemde

Patlama, Şam’da birkaç gün önce yaşanan kanlı saldırının ardından geldi. Reuters’ın haberine göre 2 Temmuz’da başkentte Adalet Sarayı yakınındaki bir kafede meydana gelen bombalı saldırıda 9 kişi hayatını kaybetmiş, 20 kişi yaralanmıştı. Suriye İçişleri Bakanlığı, o saldırıda metal parçalarıyla güçlendirilmiş el yapımı bir patlayıcı kullanıldığını açıklamıştı.

Saldırının zamanlaması dikkat çekti. Rusya’nın bu hamlesi, Türkiye’de yapılacak NATO zirvesinin hemen öncesine denk geldi. Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, zirvede özellikle hava savunması konusunda daha net ve güçlü kararlar alınmasını istiyor. Kiev yönetimi, Rusya’nın balistik füzelerine karşı daha fazla Patriot sistemi ve önleyici füze talep ediyor.

Ukrayna Hava Kuvvetleri’ne göre Rusya, saldırıda 351 İHA ve 68 füze kullandı. En kritik nokta ise balistik füzelerde yaşandı. Ukrayna tarafı, balistik füzeleri durdurmakta zorlandıklarını belirterek mevcut savunma kapasitesinin yetersiz kaldığını açıkladı. Bu tablo, savaşın artık yalnızca cephe hattında değil, şehirlerin hava savunmasında da belirleyici hale geldiğini gösterdi.

Sky News’in aktardığı bilgilere göre Ukrayna da Rusya içindeki hedeflere yönelik saldırılarını artırdı. Ukrayna güçlerinin, sınırdan yaklaşık 2 bin 500 kilometre uzaklıktaki Omsk rafinerisini hedef aldığı belirtildi. Ayrıca Rusya’nın ilhak ettiği Kırım’da bazı elektrik altyapılarının vurulmasıyla kesintiler yaşandı.

NATO Genel Sekreteri Mark Rutte ise Kiev’e yönelik saldırılar için dikkat çeken bir değerlendirme yaptı. Rutte, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in bu saldırılarla “ne kadar çaresiz olduğunu” gösterdiğini söyledi. Rutte’ye göre Ukrayna sahada Rusya’nın hesaplarını zorlamaya devam ediyor ancak bunun sürdürülebilmesi için hava savunma desteğinin artması gerekiyor.

Kiev’de arama kurtarma çalışmaları sürerken, savaşın diplomasi masasına yansıması da yakından izleniyor. ABD Başkanı Donald Trump’ın NATO zirvesi kapsamında Zelenskiy ile görüşmesi bekleniyor. Bu görüşmede Ukrayna’ya verilecek askeri destek, hava savunma ihtiyacı ve olası barış süreci başlıklarının gündeme gelmesi öngörülüyor.

Son saldırı, savaşın seyrinde yeni bir döneme işaret ediyor. Ukrayna Rusya’nın enerji ve askeri altyapısını derinden hedef almaya çalışırken, Moskova da Kiev başta olmak üzere büyük şehirlerde baskıyı artırıyor. NATO zirvesi öncesinde yaşanan bu gelişme, Ukrayna için en acil meselenin artık “daha fazla hava savunması” olduğunu bir kez daha ortaya koydu.

Mynet Finans’ın Türkiye Gazetesi’ne dayandırdığı habere göre Avrupa’da stokların tükenmeye başlamasıyla tedarikçi firmalar Türkiye’den acil ürün talep etti. Özellikle Fransa ve Almanya’dan “elinizde ne kadar stok varsa gönderin” şeklinde talepler geldiği belirtildi.

Sıcak hava dalgası klimayı lüks olmaktan çıkardı

Avrupa’da son haftalarda yaşanan sıcak hava dalgası birçok ülkede hayatı zorlaştırdı. Dünya Meteoroloji Örgütü, Avrupa’da sıcaklık rekorlarının kırıldığını; sıcakların insan sağlığı, altyapı, tarım ve iş gücü üzerinde ciddi etkiler oluşturduğunu duyurdu.

Reuters’ın aktardığına göre 20 Haziran’dan itibaren Avrupa’yı etkileyen sıcak hava dalgasında bazı ülkelerde sıcaklıklar 40 dereceyi aşarken, Fransa’da aşırı sıcaklara bağlı 1.000’e yakın fazla ölüm bildirildi.

Bu tablo, klima talebini kısa sürede yukarı çekti. Avrupa’da klima kullanımının birçok ülkeye göre düşük kalması, ani sıcak dalgalarında stokların daha hızlı erimesine neden oldu.

Türkiye neden öne çıktı?

Türkiye, iklimlendirme sektöründe hem iç pazar hem de ihracat tarafında güçlü üretim kapasitesine sahip. İSKİD verilerine dayandırılan bilgilere göre 2025 yılında Türkiye’de yaklaşık 3 milyon split klima satıldı. Aynı dönemde split klima ihracatında da büyüme yaşandığı aktarıldı.

Anadolu Ajansı’nın aktardığı verilere göre Türkiye’nin iklimlendirme sektörü ihracatı 2025 yılında yaklaşık 7,4 milyar dolarla tüm zamanların yıllık rekorunu kırdı. Bu tablo, Avrupa’daki ani talep artışında Türkiye’yi doğal tedarik adreslerinden biri haline getirdi.

Talep 100 bin adede çıkabilir

Haberde görüşlerine yer verilen Midea Türkiye CEO’su Aydın Kuzaltı, Avrupa’da özellikle Fransa ve Almanya’dan yoğun talep geldiğini belirtti. Kuzaltı, mevcut taleplerin şimdilik çift haneli adetlerde olduğunu ancak ihtiyacın 100 bin adet seviyelerine kadar çıkabileceğini söyledi.

Sadece split klimalar değil, vantilatör ve havalandırma cihazlarına da ilginin arttığı ifade edildi. Bu da sıcak hava dalgasının yalnızca bireysel tüketici talebi değil, ticari alanlar, işletmeler ve servis sektörü üzerinden de büyüdüğünü gösteriyor.

Türkiye’de de montaj ve bakım patladı

Sıcak hava dalgası Türkiye’de de klima servislerine yoğunluk olarak yansıdı. Haberde Türkiye genelinde haziran ayında yeni klima montaj taleplerinin yüzde 140 arttığı, klima gazı dolumu taleplerindeki artışın ise yüzde 243’e ulaştığı belirtildi. Gaziantep, Tekirdağ ve Ankara talebin en hızlı yükseldiği şehirler arasında gösterildi.

Bu veriler, sıcakların artık sadece yaz aylarının olağan tüketim hareketi olmadığını; bakım, montaj, sarf malzemesi ve servis ağını da büyüten yeni bir ekonomik başlık haline geldiğini ortaya koyuyor.

Avrupa’nın açığı Türkiye için fırsata dönüştü

Avrupa’nın birçok bölgesinde klima altyapısı yıllardır sınırlıydı. Ancak son yıllarda artan sıcak hava dalgaları, bu alışkanlığı değiştiriyor. Bu değişim, Türkiye’deki üreticiler için yeni ihracat kapısı anlamına geliyor.

Türkiye’nin coğrafi yakınlığı, üretim esnekliği ve Avrupa pazarına hızlı sevkiyat avantajı, klima ve havalandırma sektöründe elini güçlendiriyor. Özellikle ani talep artışlarında Uzak Doğu’dan gelecek uzun sevkiyat süreleri yerine Türkiye’den daha hızlı tedarik yapılabilmesi, sektörü öne çıkaran en kritik faktörlerden biri olarak görülüyor.

Rakamlarla klima talebi

Asıl mesele: Sıcaklar geçse bile talep kalıcı olabilir

Avrupa’daki klima talebinin geçici bir panik alımı mı yoksa kalıcı bir dönüşüm mü olacağı merak ediliyor. Ancak uzmanlara göre sıcak hava dalgalarının daha sık ve daha şiddetli yaşanması, soğutma sistemlerini artık lüks olmaktan çıkarıyor.

Bu nedenle Türkiye için mesele sadece “bugün Avrupa’ya klima satmak” değil. Asıl fırsat, Avrupa’nın yeni soğutma ihtiyacında kalıcı tedarikçi olmak. Sıcaklıklar yükseldikçe, Türkiye’nin iklimlendirme sektörü de Avrupa pazarında daha fazla konuşulacak gibi görünüyor.

ABD Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri’nin verilerine göre 12 Haziran-2 Temmuz 2026 tarihleri arasındaki Ruby Princess seferinde 102 yolcu ve 23 mürettebat hastalık bildirdi. Böylece vaka sayısı toplamda 125’e ulaştı. Gemide 3 bin 32 yolcu ve 1.144 mürettebat bulunuyordu.

Belirtiler neydi?

CDC kayıtlarına göre gemide bildirilen başlıca belirtiler ishal ve kusma oldu. Kurum, salgına neden olan etkenin norovirüs olduğunu açıkladı. Norovirüs, özellikle kapalı ve kalabalık alanlarda hızlı yayılabilen mide-bağırsak enfeksiyonlarıyla biliniyor.

Hastalar izole edildi

Vakaların artmasının ardından gemide temizlik ve dezenfeksiyon işlemleri sıkılaştırıldı. Hastalık belirtisi gösteren yolcu ve mürettebat izole edildi. Ayrıca test için dışkı örnekleri toplandı ve gemi yönetimi, CDC’nin Gemi Sanitasyon Programı ile temas halinde süreci yürüttü.

CDC neden devreye girdi?

CDC, kruvaziyer gemilerindeki mide-bağırsak hastalığı salgınlarını belirli kriterlere göre kamuoyuna duyuruyor. Bir gemide yolcu veya mürettebatın en az yüzde 3’ünün benzer belirtiler bildirmesi, resmi takip sürecini başlatan eşiklerden biri olarak kabul ediliyor. Ruby Princess seferinde yolcuların yüzde 3,4’ü hastalık bildirdi.

“125 kişi aynı anda hasta değildi” uyarısı

CDC’nin dikkat çektiği önemli bir nokta da vaka sayısının tüm sefer boyunca bildirilen toplam sayı olması. Yani 125 kişinin aynı anda hasta olduğu anlamına gelmiyor. Buna rağmen norovirüsün hızlı bulaşabilmesi nedeniyle gemide izolasyon, temizlik ve raporlama önlemleri artırıldı.

Norovirüs neden gemilerde yayılıyor?

Kruvaziyer gemileri restoranlar, ortak tuvaletler, havuz alanları ve kapalı sosyal alanlar nedeniyle bulaşıcı hastalıklar açısından hassas ortamlar arasında yer alıyor. Norovirüs genellikle kirli yüzeyler, yakın temas veya hijyen eksikliği üzerinden yayılabiliyor.

Uzmanlara göre en etkili korunma yolları elleri sık sık sabunla yıkamak, hastalık belirtisi gösteren kişilerle yakın temastan kaçınmak ve ortak alanlarda hijyen kurallarına dikkat etmek.

2026’da tek olay değil

CDC’nin 2026 yılı kruvaziyer salgın listesinde Ruby Princess’in yanı sıra başka gemilerde de norovirüs ve farklı mide-bağırsak hastalığı vakaları yer aldı. Bu tablo, özellikle uzun süreli gemi seyahatlerinde sağlık kontrollerinin ve hızlı bildirim sisteminin önemini bir kez daha ortaya koydu.

İran yönetiminin açıkladığı programa göre cenaze ve anma etkinlikleri 9 Temmuz'a kadar devam edecek. Tahran'daki resmi törenlere çok sayıda devlet başkanı, hükümet temsilcisi ve yabancı diplomatik heyet katılırken, daha sonra Irak'ın Necef ve Kerbela kentlerinde de anma programları düzenlenecek. Son durak ise Meşhed olacak.

Mücteba Hamaney'e "dışarı çıkma" izni verilmedi

İranlı din adamı Ayetullah Elahi'nin açıklamalarına göre Mücteba Hamaney, halkın arasına karışmak ve babasının cenaze törenlerine katılmak istese de güvenlik birimleri buna izin vermedi.

Yetkililerin, olası bir suikast riskine karşı "Güvenliğini sağlayamayız" değerlendirmesinde bulunduğu ve bu nedenle yeni dini liderin törenlerden uzak tutulduğu aktarıldı.

İsrail'in açıklamaları tansiyonu yükseltti

Gerilimin tırmanmasında İsrail Savunma Bakanı Yisrael Katz'ın son açıklamalarının etkili olduğu belirtiliyor. Katz'ın İran yönetimine yönelik sert mesajları ve yeni askeri plan hazırlığı talimatı verdiğini duyurmasının ardından Tahran yönetimi, üst düzey isimlerin güvenliğini en üst seviyeye çıkardı.

Törenlerde olağanüstü güvenlik önlemleri

Tahran'daki tören alanı beton bariyerlerle çevrilirken, giriş-çıkışlar sıkı kontrole alındı. Binlerce güvenlik görevlisi görev yaparken, tören boyunca hava ve kara güvenliği de artırıldı. İran yönetimi, olası provokasyon veya saldırı ihtimaline karşı tüm güvenlik birimlerini alarma geçirdi.

Uzmanlar, cenaze törenlerinin sadece dini bir organizasyon olmanın ötesinde, bölgedeki İsrail-İran geriliminin yeni bir yansıması haline geldiğine dikkat çekiyor. Güvenlik tedbirlerinin önümüzdeki günlerde de aynı seviyede sürdürülmesi bekleniyor.

Delhi yönetimi, teşvikler ve şarj altyapısı için dört yıl içinde toplam 150 milyar rupi, yaklaşık 1,59 milyar dolar kaynak ayrılacağını açıkladı. Yeni uygulamanın 1 Temmuz 2026 tarihinde başlaması ve Mart 2030’a kadar sürmesi planlanıyor.

Eski aracını hurdaya ayırana 100 bin rupi

Paketin en dikkat çekici maddelerinden biri, eski otomobilini hurdaya ayırıp elektrikli araç satın alanlara sağlanacak nakit destek oldu.

BS-IV veya daha eski emisyon standardına sahip otomobilini yetkili bir tesiste hurdaya ayıran kişiler, belirlenen şartları karşılamaları halinde 100 bin rupi, güncel hesaplamayla yaklaşık 1.060 dolar teşvik alabilecek.

Teşvikten yararlanmak isteyenlerin:

• Eski aracını yetkili bir hurda tesisine teslim etmesi,
• Hurdaya ayırma belgesi alması,
• Belgenin düzenlenmesinden itibaren altı ay içinde elektrikli otomobil satın alması,
• Yeni otomobili Delhi’de tescil ettirmesi gerekiyor.

Bu destek doğrudan otomobilin tüm bedelini karşılamıyor ancak elektrikli araca geçerken ortaya çıkan fiyat farkının azaltılmasını amaçlıyor.

Elektrikli otomobillerde vergi ve tescil ücreti alınmayacak

Yeni politika kapsamında satış fiyatı 3 milyon rupiye, yani 30 lakh rupiye kadar olan tamamen elektrikli otomobiller, yol vergisi ve araç tescil ücretinden yüzde 100 muaf tutulacak.

Muafiyet yalnızca Delhi’de kayıt altına alınacak elektrikli otomobiller için geçerli olacak. Satış fiyatı 3 milyon rupinin üzerindeki modeller ise bu avantajdan yararlanamayacak.

Delhi’de yol vergisi ve tescil masrafları, aracın fiyatına bağlı olarak toplam bedelin yaklaşık yüzde 4’ü ile yüzde 10’u arasında değişebiliyor. Bu nedenle vergi muafiyetinin bazı otomobillerde binlerce dolarlık avantaj sağlaması bekleniyor.

Teşvik Türkiye’de geçerli mi?

Açıklanan elektrikli araç teşviki Türkiye’de değil, Hindistan’ın Delhi bölgesinde uygulanacak.

Vergi muafiyeti ve hurda araç desteğinden yararlanabilmek için aracın Delhi’de satın alınması ve bölgedeki yetkili kurumlar tarafından tescil edilmesi gerekiyor. Bu nedenle uygulamanın Türkiye’de elektrikli araç satın alacak kişiler için doğrudan bir vergi avantajı bulunmuyor.

Elektrikli motosiklet ve scooter alanlara da ödeme yapılacak

Teşvik paketi yalnızca otomobilleri kapsamıyor. Elektrikli motosiklet ve scooter satın alanlara da kademeli olarak nakit destek verilecek.

Politikanın yürürlüğe girdiği:

İlk yıl: Kilovatsaat başına 10 bin rupi, en fazla 30 bin rupi
İkinci yıl: Kilovatsaat başına 6 bin 600 rupi, en fazla 20 bin rupi
Üçüncü yıl: Kilovatsaat başına 3 bin 300 rupi, en fazla 10 bin rupi

destek sağlanacak. Teşvik, fabrika çıkış fiyatı 225 bin rupiyi aşmayan elektrikli iki tekerlekli araçlar için uygulanacak.

Destek miktarının her yıl azaltılmasıyla tüketicilerin elektrikli araca geçiş kararını ertelememesi hedefleniyor.

Elektrikli ticari araçlara 100 bin rupiye kadar teşvik

Yeni düzenlemede küçük ticari araçlar da unutulmadı. Azami yüklü ağırlığı 3,5 tonu geçmeyen N1 sınıfı elektrikli yük araçlarını satın alanlara ilk yıl 100 bin rupiye kadar destek sağlanacak.

Teşvik tutarı ikinci yıl 75 bin rupiye, üçüncü yıl ise 50 bin rupiye düşecek.

Elektrikli otomatik çekçek ve diğer üç tekerlekli araçlarda ise:

İlk yıl: 50 bin rupi
İkinci yıl: 40 bin rupi
Üçüncü yıl: 30 bin rupi

satın alma desteği uygulanacak. Teşvik hem yeni araç alımlarını hem de Delhi plakalı eski CNG’li araçların elektrikli modellerle değiştirilmesini kapsayacak.

Benzinli motosiklet satışına kademeli sınırlama

Delhi yönetimi yalnızca teşvik dağıtmakla kalmayacak, içten yanmalı motora sahip bazı araçların yeni tescillerini de kademeli biçimde sınırlandıracak.

Buna göre 1 Ocak 2027’den itibaren Delhi’de yeni kaydı yapılacak üç tekerlekli yolcu ve ticari araçların elektrikli olması gerekecek.

1 Nisan 2028’den sonra ise yeni benzinli ve CNG’li motosikletlerle scooterların tesciline izin verilmeyecek. Bu tarihten itibaren bu sınıftaki yeni araç kayıtları yalnızca elektrikli modeller için yapılacak.

Düzenleme mevcut benzinli motosikletlerin bir anda trafikten çıkarılması anlamına gelmiyor. Yasak, açıklanan tarihten sonra yapılacak yeni araç tescillerini kapsıyor.

Hibrit araçlara teşvik verilmeyecek

Politikanın ilk taslağında hibrit otomobillere de vergi indirimi uygulanması gündeme gelmişti. Ancak yapılan değerlendirmelerin ardından hibrit araçlar teşvik paketinden çıkarıldı.

Elektrikli motor ile benzinli veya dizel motoru birlikte kullanan hibrit otomobiller, satın alma desteğinden ve açıklanan vergi avantajlarından yararlanamayacak. Teşvikler tamamen bataryalı elektrikli araçlara yönlendirilecek.

Delhi yönetimi bu tercihle, egzozdan doğrudan emisyon üretmeyen araçların yaygınlaştırılmasını hedefliyor.

32 bin yeni şarj noktası kurulacak

Elektrikli araç kullanımının önündeki en büyük sorunlardan biri olarak gösterilen şarj altyapısı için de büyük bir yatırım planlandı.

Politikanın geçerli olacağı dönemde Delhi genelinde yaklaşık 32 bin yeni elektrikli araç şarj noktası kurulması hedefleniyor. Şarj istasyonlarının yanı sıra batarya değiştirme merkezlerinin de yaygınlaştırılması planlanıyor.

Şarj yatırımlarının planlanması ve koordinasyonundan Delhi Transco Limited sorumlu olacak. İstasyon kurmak isteyen şirketler için izin süreçlerini hızlandıracak tek noktadan başvuru sisteminin oluşturulması da planlanıyor.

Elektrikli araç üreticilerinin Delhi’deki bayilerinde halka açık şarj imkânı sağlaması da politikanın altyapı maddeleri arasında bulunuyor.

Okul servisleri ve kamu araçları da elektrikliye dönecek

Yeni sistem yalnızca bireysel araçları değil, okul servislerini, kamu filolarını, teslimat şirketlerini ve ticari taşımacılık yapan işletmeleri de kapsıyor.

Okulların kullandığı otobüslerde elektrikli araç oranının kademeli olarak artırılması ve 31 Mart 2030’a kadar filoların en az yüzde 30’unun elektrikli hale getirilmesi hedefleniyor.

Delhi yönetiminin kiralayacağı veya satın alacağı yeni araçların da belirli istisnalar dışında elektrikli olması planlanıyor. Teslimat ve araç paylaşım şirketlerinin filolarına yeni benzinli ya da dizel araç eklemelerine yönelik sınırlamalar da aşamalı olarak devreye alınacak.

Neden böyle bir teşvik paketi hazırlandı?

Yeni Delhi, özellikle kış aylarında dünyanın hava kirliliği en yüksek büyük şehirlerinden biri haline geliyor. Komşu bölgelerdeki anız yangınları, araç egzozları, inşaat faaliyetleri ve durgun hava koşulları şehir üzerinde yoğun bir kirli hava tabakası oluşturuyor.

Yetkililer, elektrikli araçların yaygınlaştırılmasıyla ulaşımdan kaynaklanan egzoz emisyonlarını azaltmayı amaçlıyor.

Delhi’de 2026 yılının ilk bölümünde yaklaşık 48 bin tamamen elektrikli araç satıldı. Elektrikli araçların toplam satışlardaki payı yüzde 11,5 seviyesine ulaştı. Yeni teşviklerle bu oranın daha hızlı yükselmesi bekleniyor.

Elektrikli araçlarda yeni dönem 1 Temmuz’da başlıyor

Delhi Elektrikli Araç Politikası’nın 1 Temmuz 2026 tarihinde yürürlüğe girmesi planlanıyor. Program kapsamında vatandaşların teşvik başvurularını yapabileceği özel bir internet platformu da kurulacak.

Vergi muafiyeti, hurda desteği, satın alma teşvikleri ve şarj yatırımları birlikte değerlendirildiğinde düzenleme, Hindistan’da bugüne kadar açıklanan en kapsamlı yerel elektrikli araç programlarından biri olarak öne çıkıyor.

Paketin başarılı olması halinde Delhi’de uygulanacak modelin, hava kirliliğiyle mücadele eden diğer büyük şehirler tarafından da örnek alınabileceği değerlendiriliyor.