Ceuta’daki İspanyol hükümet temsilciliği, kitlesel geçişler sırasında en az 9 kişinin hayatını kaybettiğini açıkladı. Ölümlerin nasıl gerçekleştiğine ilişkin ayrıntılı bilgi verilmezken bazı göçmenlerin denizde yaşamını yitirdiği bildirildi.
İlk saatlerde farklı can kaybı rakamları paylaşılmış olsa da AP ve Reuters’ın aktardığı doğrulanmış son sayı en az 9 olarak kayıtlara geçti.
İspanya askerleri sınıra gönderdi
Ceuta yönetiminin Madrid’den acil destek istemesinin ardından İspanya hükümeti harekete geçti. Ordu birlikleri ve ilave polis ekipleri, sınır güvenliğini sağlamak ve kentteki kontrolü yeniden kurmak üzere bölgeye sevk edildi.
İspanya Başbakanı Pedro Sánchez ile İçişleri Bakanı Fernando Grande-Marlaska’nın krizi yerinde incelemek amacıyla 31 Temmuz Cuma günü Ceuta’yı ziyaret edeceği açıklandı.
Fas tarafında gece boyu hareketlilik sürdü
Binlerce kişi, Ceuta sınırının Fas tarafında bulunan Fnideq kentinde toplandı. Güvenlik noktalarına ulaşamayan bazı gruplar sahil şeridinden ilerlerken bazıları da kontrol noktalarından kaçmak amacıyla dağlık yolları kullandı.
Fas güvenlik güçleri kalabalıkları dağıtmak için tazyikli su kullandı ve sınır kapılarına yaklaşmaya çalışan grupları geri itti. Yaşanan arbede sırasında bir otobüs ile çok sayıda aracın ateşe verildiği bildirildi.
Kalabalık nedeniyle Fnideq’e giden yollar kilitlenirken sınır çevresinde izdiham yaşandı. Reuters’a konuşan bazı göçmenler, dar sahil yollarında insanların birbirini ezme tehlikesiyle karşı karşıya kaldığını anlattı.
Kadınlar ve çocuklar da sınırdaydı
Ceuta’ya ulaşmaya çalışanlar arasında yalnızca genç erkekler değil, kadınlar, çocuklar ve aileler de yer aldı. Faslıların yanı sıra Sahra Altı Afrika ülkelerinden gelen göçmenlerin de geçiş girişiminde bulunduğu belirtildi.
Sınır kapısının kapanmasının ardından bazı kişiler denize girerek yüzmeye çalıştı. Sahil ve dağlık bölgelerde toplanan yüzlerce kişinin ise yeni bir geçiş fırsatı beklediği aktarıldı.
İspanya ve Fas geri gönderme konusunda anlaştı
İspanya İçişleri Bakanlığı, Fas yönetimiyle koordinasyonun güçlendirileceğini açıkladı. İki ülke, Ceuta’ya düzensiz yollarla giren kişilerin mümkün olan en kısa sürede geri gönderilmesi için gerekli tedbirlerin uygulanması konusunda anlaşmaya vardı.
İspanya İçişleri Bakanı Grande-Marlaska’nın Faslı mevkidaşı Abdelouafi Laftit ile sürekli temas hâlinde olduğu bildirildi. Madrid yönetimi, Fas güvenlik güçlerinin binlerce geçiş girişimini engellediğini de açıkladı.
Krizin arkasında insan kaçakçıları mı var?
İspanya ve Fas yönetimleri, ani göç hareketinin arkasında insan kaçakçılığı yapan suç örgütlerinin bulunduğunu savunuyor. İspanya İçişleri Bakanlığına göre bu gruplar, yakın zamanda verilen bir mahkeme kararını kullanarak göçmenler arasında yanlış beklentiler oluşturdu.
Söz konusu karar, deniz yoluyla Ceuta ve Melilla’ya ulaşan kişilerin hukuki işlem yapılmadan anında geri gönderilmesini sınırlandırıyor. Ancak kararın kara yoluyla veya sınır tellerini aşarak girenleri kapsamadığı belirtiliyor.
Fas yönetimi de düzensiz göçü teşvik ettiği yönündeki iddiaları reddederek yaşananlardan suç örgütlerini sorumlu tuttu. Faslı diplomatik kaynaklar, İspanya ile göç konusunda iş birliğinin devam ettiğini bildirdi.
Ceuta’nın kabul merkezleri doldu
Yaklaşık 85 bin kişinin yaşadığı Ceuta’da barınma ve kabul merkezleri kısa sürede kapasitesini aştı. Kent yönetimi, yalnızca son bir haftada 1500’den fazla kişinin bölgeye ulaştığını ve yüzlerce göçmenin sokaklarda kalmaya başladığını açıklamıştı.
Ceuta Başkanı Juan Jesús Vivas, durumu insani ve güvenlik boyutları bulunan bir kriz olarak nitelendirerek daha fazla polis ve asker gönderilmesini istedi. Ancak İspanya İçişleri Bakanlığı, göç hareketlerinin mevcut mevzuata göre ulusal acil durum ilanı için tek başına yeterli olmadığını belirtti.
2021’de 8 binden fazla kişi geçmişti
Ceuta, Melilla ile birlikte Avrupa Birliği’nin Afrika kıtasındaki tek kara sınırını oluşturuyor. Bu nedenle bölge, Afrika’dan Avrupa’ya ulaşmak isteyen düzensiz göçmenlerin en önemli geçiş noktaları arasında bulunuyor.
Ceuta’da Mayıs 2021’de de benzer bir kriz yaşanmış, iki gün içinde 8 binden fazla kişi Fas’tan İspanya topraklarına geçmişti. Son gelişmeler, yaklaşık beş yıl önce yaşanan o büyük göç dalgasını yeniden gündeme getirdi.
Ceuta göç krizinde son durum
Ceuta’ya geçtiği bildirilen kişi sayısı: 2.000-3.000
Resmî olarak açıklanan can kaybı: En az 9
Güvenlik önlemi: Asker ve polis takviyesi
Geçiş yolları: Sınır kapısı, tel örgüler ve deniz
İspanya-Fas kararı: Düzensiz girenlerin geri gönderilmesi
Kriz bölgesi: Ceuta-Sebte ve Fas’ın Fnideq kenti
Sınırın Fas tarafındaki kalabalık tamamen dağılmış değil. Hem Fas hem de İspanya güvenlik güçleri yeni toplu geçiş girişimlerine karşı bölgedeki tedbirlerini sürdürüyor.
