Kredi kartı kullanıcılarının ekstrelerde yer alan asgari ödeme tutarını zamanında yatırmaması, kartın kullanımının sınırlandırılmasından yasal takibe kadar uzanan bir süreci başlatabiliyor. Mevzuatta özellikle “üç dönem” ve “90 gün” sınırları öne çıkıyor.
Ancak kamuoyunda zaman zaman yanlış anlaşılan önemli bir ayrıntı bulunuyor. Kredi kartının üç ay boyunca yalnızca asgari tutarının ödenmesi, kartın kapatılmasına neden olmuyor. Yaptırım, asgari ödeme tutarının hiç ödenmemesi halinde uygulanıyor. İletişim Başkanlığı da asgari tutarı düzenli ödeyenlerin kartlarının kapatılacağı yönündeki iddiaların doğru olmadığını daha önce açıklamıştı.
Bir yıl içinde üç kez ödenmezse nakit çekim duruyor
Banka Kartları ve Kredi Kartları Hakkında Yönetmelik’e göre, bir takvim yılı içerisinde asgari ödeme tutarı toplam üç kez yatırılmayan kredi kartları nakit kullanımına kapatılıyor. Bu durumda kart sahibi ATM’den nakit avans çekemiyor ve nakit kullanımına bağlı işlemleri gerçekleştiremiyor.
Burada gecikmelerin arka arkaya olması gerekmiyor. Aynı takvim yılı içerisinde farklı aylarda toplam üç kez asgari tutarın ödenmemesi, nakit kullanım kısıtlaması için yeterli oluyor.
Üç dönem üst üste ödemeyenin kartı tamamen kapanıyor
Asgari ödeme tutarının art arda üç kez yatırılmaması halinde yaptırım daha da ağırlaşıyor. Kart yalnızca nakit çekime değil, mal ve hizmet alımına da kapatılıyor. Kullanıcı kartıyla market, akaryakıt, internet alışverişi veya diğer harcamaları yapamıyor.
Kapatılan kartın limiti de dönem borcunun tamamı ödeninceye kadar artırılamıyor. Kartın yeniden kullanıma açılması için bankanın belirlediği ödeme koşullarının yerine getirilmesi gerekiyor.
90 günlük gecikmede yasal takip riski
Kredi kartı borcunda en kritik eşiklerden biri de 90 günlük gecikme süresi. BDDK’nın sorunlu alacaklara ilişkin düzenlemelerinde 90 güne kadar gecikmiş ve 90 günden fazla gecikmiş alacaklar ayrı kategorilerde değerlendiriliyor.
Borç 90 günü aşmasına rağmen ödenmez ve banka ile yapılandırma anlaşması yapılmazsa dosya hukuk birimine aktarılabiliyor. Ardından icra takibi, ödeme emri, banka hesaplarına bloke veya şartların oluşması halinde maaş haczi gibi işlemler gündeme gelebiliyor.
Ancak icra işleminin tam olarak hangi gün başlatılacağı bankanın bildirim, idari takip ve hukuk süreçlerine göre değişebiliyor. Bu nedenle “91’inci gün kesin olarak haciz gelir” şeklindeki değerlendirmeler doğru değil. Buna karşılık 90 günlük sürenin aşılması, yasal takip riskinin ciddi biçimde yükseldiği anlamına geliyor.
Gecikme kredi notunu da etkiliyor
Asgari ödeme tutarının zamanında yatırılmaması yalnızca kartın kapatılması sonucunu doğurmuyor. Gecikme bilgileri kredi risk kayıtlarına yansıyabildiği için kişinin kredi notu da olumsuz etkilenebiliyor.
Bu durum ilerleyen dönemde yeni kredi kartı alınmasını, ihtiyaç veya konut kredisi kullanılmasını ve mevcut kart limitlerinin artırılmasını zorlaştırabiliyor. Borcunu ödemekte güçlük yaşayanların 90 günlük süre dolmadan bankayla iletişime geçerek taksitlendirme veya yapılandırma seçeneklerini değerlendirmesi önem taşıyor.
