Emekli maaşlarında yüzde 10 kesinti başladı! İşte aylığı etkilenecek kişiler
Sosyal Güvenlik Kurumu, emekliler ile ölüm aylığı alan hak sahiplerini yakından ilgilendiren yeni kesinti uygulamasının ayrıntılarını belirledi. Düzenlemeye göre SGK’ya belirli prim borçları bulunan kişilerin gelir ve aylıklarından, borç tamamen kapanana kadar yüzde 10 oranında kesinti yapılabilecek.
Uygulama bütün emeklileri kapsamayacak. Kesinti yalnızca kişinin kendi sigortalılığı veya aylık aldığı sigortalının geçmiş dönem borcu nedeniyle gerçekleştirilecek.
Emekli maaşı kesintisi hangi düzenlemeye dayanıyor?
7566 sayılı Kanun ile 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’na Ek 24’üncü madde eklendi. 1 Ocak 2026 tarihinde yürürlüğe giren düzenleme, SGK’ya olan prim ve prime bağlı borçların gelir veya aylıklardan tahsil edilmesine imkân verdi.
Kanunda kesinti oranının maaşın yüzde 25’ini geçemeyeceği belirtildi. SGK ise 24 Temmuz 2026 tarihli 2026/19 sayılı genelgeyle uygulanacak aylık kesinti oranını yüzde 10 olarak belirledi.
Kesinti için emeklinin onayı alınmayacak
Yeni sistemde SGK’nın ayrıca icra takibi başlatması gerekmeyecek. Borçludan yazılı onay ya da muvafakat alınması şartı da aranmayacak.
Kurum kayıtlarında kapsama giren bir borcun tespit edilmesi durumunda kesinti işlemi otomatik olarak başlatılabilecek. Her ay aylığın yüzde 10’u borca aktarılacak ve borç sona erene kadar kesinti devam edecek.
Kimlerin emekli maaşından kesinti yapılacak?
SGK genelgesine göre kesinti uygulanabilecek kişiler arasında şunlar bulunuyor:
İş kazası veya meslek hastalığı nedeniyle sürekli iş göremezlik geliri alanlar, yaşlılık ve emekli aylığı bağlananlar, malullük veya vazife malullüğü aylığı alanlar ile aylık bağlandıktan sonra geçmiş dönem prim borcu bulunduğu belirlenen kişiler kesinti kapsamına girebilecek.
Çalışırken hayatını kaybeden sigortalının geçmiş dönem prim borcu bulunması durumunda ise bu borç, sigortalı üzerinden ölüm aylığı alan eş, çocuk, anne veya babanın aylığından kesilebilecek.
Ölüm aylığı alan kişinin kendi sigortalılığı nedeniyle SGK’ya prim borcu varsa bu borç da kendisine ödenen ölüm aylığından tahsil edilebilecek.
Dul ve yetim aylıklarında kesinti nasıl yapılacak?
Vefat eden kişinin prim borcu, yalnızca o kişi üzerinden bağlanan ölüm aylığından kesilecek.
Örneğin bir vatandaş hem eşinden hem de babasından ölüm aylığı alıyorsa, babanın SGK borcu sadece babadan bağlanan aylıktan tahsil edilecek. Eşinden bağlanan aylığa bu borç nedeniyle dokunulmayacak.
Ancak ölüm aylığı alan kişinin kendisine ait bir prim borcu bulunuyorsa aldığı birden fazla gelir veya aylığın her birinden ayrı ayrı yüzde 10 kesinti yapılabilecek.
Hangi borçlar maaştan kesilecek?
Kesinti kapsamına giren borçlar arasında geçmiş dönem Genel Sağlık Sigortası primleri ilk sırada yer alıyor.
Bunun yanında eski isteğe bağlı sigortalılık, topluluk sigortası ve tarım sigortalılığı borçları ile Ek 5 ve Ek 6 kapsamında oluşan prim borçları da maaştan tahsil edilebilecek.
Bağ-Kur kapsamındaki zorunlu sigortalılık borçları, Emekli Sandığı kapsamında tamamı tahsil edilmemiş bazı borçlanmalar, ilgi devamı primleri ve intibak düzeltmelerinden kaynaklanan borçlar da uygulamaya dahil edildi.
Birden fazla borcu olanlarda hangisi önce kesilecek?
Bir kişinin birden fazla prim borcu bulunması halinde tahsilat, zamanaşımına uğramamış en eski borçtan başlayacak.
Öncelik sıralamasında Genel Sağlık Sigortası primleri ilk sırada bulunacak. Daha sonra isteğe bağlı sigorta, topluluk ve tarım sigortası borçları ile Ek 5 ve Ek 6 borçları tahsil edilecek. Bunları Bağ-Kur ve Emekli Sandığı kapsamındaki borçlar izleyecek.
Maaş üzerinde nafaka kesintisi bulunması durumunda öncelik nafaka alacağına verilecek.
Hangi aylıklardan kesinti yapılmayacak?
Bazı özel ödemeler yeni uygulamanın dışında tutuldu.
Başarılı sporculara bağlanan devlet sporcuları aylıkları, terör ve terörle mücadele faaliyetlerinden doğan zararlar nedeniyle ödenen aylıklar ile bedeli Hazine tarafından karşılanan şeref aylıklarından bu kapsamda kesinti yapılmayacak.
Kesintiye itiraz edilebilecek
Maaşından yanlış veya kendisine ait olmayan bir borç nedeniyle kesinti yapıldığını düşünen vatandaşlar SGK’ya itiraz edebilecek.
Genel Sağlık Sigortası borçlarına ilişkin başvurular, kişinin son ikametgâhının bulunduğu sosyal güvenlik il müdürlüğü veya sosyal güvenlik merkezine yapılacak. Diğer prim borçlarında ise dosyanın bulunduğu SGK birimi yetkili olacak.
İnceleme sonucunda kesintinin yanlış veya yersiz olduğu belirlenirse, tahsil edilen tutar kişinin başka bir kamu borcu bulunmaması şartıyla iade edilebilecek.
Her emeklinin maaşı kesilmeyecek
Yeni uygulama, emekli aylığı alan herkes için genel bir maaş kesintisi anlamına gelmiyor. Kesinti yapılabilmesi için SGK kayıtlarında, düzenleme kapsamına giren ve kişinin kendisinden ya da aylık aldığı sigortalıdan kaynaklanan bir prim borcunun bulunması gerekiyor.
Borcu olmayan emeklilerin maaşlarından bu düzenleme nedeniyle herhangi bir kesinti yapılmayacak.
