Bulgur Yapımında Geleneksel Yöntemler

Yozgat'ın Büyükmahal köyünde, Anadolu mutfağının vazgeçilmez lezzetlerinden bulgurun yapımı için kazanlar kaynamaya başladı. Köylüler, hedik yapımı için yoğun bir mesai harcıyor ve geleneksel yöntemlerle bulgur üretimini sürdürüyorlar.

Uğurlu ailesi, sabahın erken saatlerinde işe koyularak, hazırladıkları Sarı Bursa buğdaylarını dört büyük kazanda odun ateşiyle kaynatıyor. Bu süreçte, hava sıcaklığının 32 dereceye ulaşmasına rağmen, aile geleneksel bulgur yapımını yaşatmaya devam ediyor. Bulgur yapımının ilk aşaması olan hedik işlemi, yıkanan buğdayların kazanlarda yaklaşık 3 saat kaynatılmasıyla başlıyor. Kaynatma işleminin ardından buğdaylar harmana götürülerek kurumaya bırakılıyor.

Üretici Bektaş Uğurlu, bulgur yapımının baba mesleği olduğunu ve bu yıl 10 ton bulgur işleyeceğini belirtiyor. “Buğdayımızın cinsi Sarı Bursa. Özde yıkadık, getirdik. Böyle kazanlarda kaynatıyoruz. Harmanda kurutuyoruz. Bayağı bir eziyetli yani. Bu meslek baba mesleği. 1985'ten beri bu tarafa yapıyoruz” diyor.

Bulgurun en güzelinin Sarı Bursa buğdayından yapıldığını vurgulayan Nusret Alper, “Yozgat yöresinin kendine has en baş buğdayı Sarı Bursa buğdayıdır. Sarı Bursa buğdayından yapılan un ve unun ekmeğinin lezzetine hiçbir buğday benzemez” ifadelerini kullanıyor.

Zahmetli bir iş olan bulgur yapım süreci, sabah erken saatlerde başlıyor. Ümmügülsüm Uğurlu, kaynatma işleminin 2,5-3 saat sürdüğünü ve sonrasında ürünün harmana serildiğini aktarıyor. Uğurlu, bulgurun yaklaşık 3 günde hazır hale geldiğini belirtiyor.

Son olarak, yaz aylarını geçirmek üzere Antalya'dan Büyükmahal köyüne gelen Menşur İpeker, köy yaşamının önemine değinerek, “Antalya'da yaşıyoruz, ama köyde de 6 ay kalıyoruz. Bulgurumuzu, yarmamızı, mercimeğimizi, fasulyemizi köyümüzden götürüyoruz” diyor. Anadolu'nun sofralarında yüzyıllardır yer alan bulgur için Büyükmahal köyünde sürdürülen geleneksel üretim, yaz sıcaklarına rağmen ailelerin yoğun emeğiyle devam ediyor.